موج جدید تغییر مسیر شغلی کارمندان؛
هوش مصنوعی همه را کارآفرین میکند
او که ۳۰ سال دارد، احساس میکرد که هوش مصنوعی در نهایت میتواند شغلش را از بین ببرد و بهجای اینکه حدود ۷۵ هزار دلار درآمد سالانهاش از کار تماموقت و پروژههای فریلنس را دریافت کند و منتظر پایان کارش بماند، تصمیم گرفت اقدامی پیشدستانه انجام دهد.
او که نسبت به ثبات بازار کار خوشبین نبود، به کارآفرینی روی آورد. به گفته خودش، در ماه مه ۲۰۲۵ با فروش بخشی از داراییهای شخصی و استفاده از پساندازش، حدود ۴۰ هزار دلار هزینه کرد تا نسخه آزمایشی کسبوکار «اسپاتبوکر» را راهاندازی کند؛ شرکتی که در حوزه تحلیل هزینههای مصرفکنندگان و تبلیغات با استفاده از هوش مصنوعی فعالیت میکند.
بر اساس تحلیل CNBC از دادههای اداره سرشماری ایالات متحده، از نوامبر تا ژانویه امسال، کارآفرینان در آمریکا حدود ۱.۵۶میلیون درخواست ثبت کسبوکار ارائه کردهاند؛ رقمی که از سال ۲۰۰۴ تاکنون در هیچ دوره سهماههای سابقه نداشته است. این افزایش تا حدی قابل پیشبینی است. وقتی افراد برای پیدا کردن شغل دچار مشکل میشوند، بهویژه در شرایطی مثل رکود بازار کار یا تعدیلهای گسترده، احتمال بیشتری دارد که به راهاندازی کسبوکار روی بیاورند.
اما این نسل از کارآفرینان متفاوت است: برخی آمریکاییها با پیشبینی تعدیلهای آینده، بهطور پیشدستانه شغل خود را ترک میکنند تا کسبوکار خودشان را راه بیندازند. بسیاری از آنها میگویند هوش مصنوعی راهاندازی یک استارتآپ را آسانتر کرده است. برخی دیگر هم میگویند ترجیح میدهند قبل از اینکه به خاطر هوش مصنوعی شغلشان را از دست بدهند، با اختیار خودشان کار را ترک کنند. به گفته لومباردی، او پس از کار کردن با این تکنولوژی، به نمونهای از هر دو گروه تبدیل شد.
لومباردی میگوید: «بودجه پروژههای محتوای صوتی مدام کمتر و کمتر میشد. من فقط میخواستم کنترل کار دست خودم باشد.»
کارآفرینی معروف است به پرریسک بودن. بر اساس دادههای اداره آمار کار ایالات متحده، حدود یکچهارم کسبوکارهای جدید در آمریکا حتی سال اول خود را هم پشت سر نمیگذارند. اما با توجه به گزارشهای مربوط به آینده کار و پیشبینی مدیرانعامل شرکتهای بزرگ درباره تغییرات گسترده در نیروی کار، کارکنان نگران ریسک مشاغل کارمندی هم هستند. در یک نظرسنجی که در دسامبر اخیر از بیش از هزار بزرگسال شاغل در آمریکا انجام شد، چهار نفر از هر ۱۰ کارمند گفتند که هوش مصنوعی همین حالا هم «در حال جایگزین شدن، کمارزش کردن یا همپوشانی» با بخشهایی از شغل آنهاست، و ۲۹ درصد نیز گفتند این تکنولوژی میتواند عملا دستکم نیمی از وظایف روزانه آنها را انجام دهد.
«سایکت چودهوری»، مدیر علمی مرکز کارآفرینی در مدرسه کسبوکار «هاس» دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، میگوید وقتی بیثباتیهای ژئوپلیتیک، افزایش هزینههای زندگی و کاهش اعتماد میان کارفرمایان و کارکنان را هم به این وضعیت اضافه کنیم، نیروی کار آمریکایی با «توفانی کامل از عدمقطعیت» روبهرو است.
او میگوید نتیجه این شرایط، افزایش بیسابقه تعداد آمریکاییهایی است که بهدنبال کنترل بیشتر بر مسیر شغلی، درآمد و زمان خود هستند.
«میشل یونگ» میگوید پنج سال پس از شروع کارش بهعنوان مهندس نرمافزار در یک رسانه بزرگ ملی، احساس نارضایتی و خوشحال نبودن داشت. او درآمد خوبی داشت: حدود ۲۵۰ هزار دلار در سال به اضافه پاداشهای مقطعی. اما هر چه هوش مصنوعی پیشرفتهتر میشد، بیشتر به این نتیجه میرسید که در نهایت میتواند جای او را بگیرد. او اضافه میکند که احساس بیهدفی میکرد.
یونگ ۲۹ ساله میگوید: «واقعا خودم را به چالش نمیکشیدم. از میزان پیشرفت و کاری که انجام میدادم راضی نبودم.» او اشاره میکند که عوامل دیگری غیر از هوش مصنوعی هم در نارضایتی شغلیاش نقش داشتند. با این حال میگوید: «میخواستم از این که فقط مثلا ۲۰ درصد از خودم را صرف کاری میکنم، به جایی برسم که ۲۰۰ درصد از توانم را برای چیزی بگذارم.»
یونگ میگوید اوایل سال ۲۰۲۵ شغلش را ترک کرد و در ماه ژوئیه همان سال با استفاده از پساندازش کافهای به نام «ماچاهاوس» راهاندازی کرد. او میگوید: «من واقعا دوست دارم که بتوانم چیزی را با دست خودم بسازم، آن را به کسی بدهم و با مشتریهایم رابطه ایجاد کنم.»
یونگ و دی لومباردی میگویند هنوز از کسبوکارهای جدیدشان حقوقی دریافت نمیکنند. اما سبک زندگیشان را تغییر دادهاند. مثلا یونگ برای کاهش مخارج به آپارتمانی ارزانتر نقل مکان کرده و همخانه دارد. آنها میگویند در حال حاضر هر دو، عدمقطعیت کارآفرینی را به نقشهای شغلی قبلیشان ترجیح میدهند. به گفته دی لومباردی، تیتر خبرها درباره شرکتهایی مانند آمازون، سلزفورس و بلاک، که در طول سال گذشته با اشاره به هوش مصنوعی در مجموع دهها هزار نفر را تعدیل کردند، تا حدی در تصمیم او برای ترک شغل قبلیاش نقش داشته است.
«تاد مککراکن»، رئیس و مدیرعامل نهاد حمایتی به نام «انجمن ملی کسبوکارهای کوچک»، میگوید اشتغال در شرکتها دیگر به اندازه گذشته با ثبات نیست و همین موضوع برخی افراد را به سمت مستقل شدن و راهاندازی کسبوکار خودشان سوق میدهد. در سال ۲۰۲۵، آمریکا ۱۱۶ هزار شغل جدید ایجاد کرد، درحالیکه این رقم در سال ۲۰۲۴ برابر با ۱.۴۶میلیون بود.
مککراکن میگوید: «از نظر فرهنگ عمومی، بهنظر میرسد نوعی فاصله گرفتن از نهادهای بزرگ و بوروکراتیک به سمت کارآفرینی و فرهنگ استارتآپی در حال شکلگیری است.»
چودهوری میگوید هوش مصنوعی از یک طرف ممکن است ثبات شغلی برخی کارکنان را تهدید کند، اما در عین حال میتواند به کارآفرینان تازهکار کمک کند تا کسبوکار خود را راهاندازی کنند.
او توضیح میدهد که این تکنولوژی میتواند بدون نیاز به تخصص قبلی، به ایجاد وبسایتهای ساده یا طرحهای کسبوکار کمک کند.
همچنین در برخی موارد میتواند کارهای پایهای و ضروری عمدتا اداری را انجام دهد؛ کارهایی که در صورت نبود هوش مصنوعی، بنیانگذاران باید خودشان زمان بیشتری صرف آن کنند یا برای انجامشان نیروی کار استخدام کرده و هزینه بپردازند.
«شاهزاد کانترکتور»، بنیانگذار و مدیرعامل گروه رستورانهای حلال «کازین فود» در فیلادلفیا که در سال ۲۰۲۵ بیش از ۴میلیون دلار درآمد داشته، میگوید بهطور منظم از ابزارهای هوش مصنوعی، بهویژه مدلهای زبانی بزرگ (LLM) مانند «کلاود» برای تولید ایدههای محتوای شبکههای اجتماعی، تهیه مطالب آموزشی برای کارکنان و نوشتن متنهای بازاریابی استفاده میکند.
کانترکتور ۴۴ ساله میگوید: «قبلا شاید برای انجام برخی از این کارها یک نویسنده محتوا استخدام میکردم»، اما حالا هوش مصنوعی به او کمک میکند «شکافهای مهارتی» خود را پر کند و خودش از پس این کارها برآید.
او میگوید حتی از هوش مصنوعی برای پیدا کردن موقعیتهای جدید برای رستورانهایش و همچنین برای تهیه پیشبینیهای مالی برای شعبههای فعلی استفاده میکند.
او پیشتر به مدت ۲۴ سال در حوزه تکنولوژی اطلاعات فعالیت میکرد. به گفته خودش، گسترش هوش مصنوعی در صنعت تکنولوژی در تصمیم او برای ترک شغل قبلیاش و روی آوردن به کارآفرینی در سال ۲۰۲۴ تاثیرگذار بوده است.
منبع: CNBC
