انتقاد روزنامه کیهان از دیپلماسی ایران در مقابل آمریکا/ به «دیپلماسی تهاجمی» روی آورید

پس از امضای تفاهم‌نامه که قرار بود ادامه مذاکرات بر پایه احترام متقابل و عدم تهدید باشد، شاهد توهین‌ها و تهدیدهای مکرر از سوی ترامپ هستیم که از سوی دستگاه دیپلماسی با واکنش مناسبی مواجه نشده است. به همین دلیل در ذهن طرف مقابل، ایران به عنوان بازیگری دیده می‌شود که قدرت و اراده‌ای برای پاسخ دادن ندارد. این ادراک باعث می‌شود که در هر مذاکره‌ای سقف مطالبات دشمن بالاتر برود.

 این تصور که با خویشتنداری می‌توانیم طرف مقابل را بدهکار اخلاقی خود کنیم تا در تقابل بعدی جبران کند یک افسانه در دنیای سیاست است. در روابط بین‌الملل چیزی به نام حافظه اخلاقی وجود ندارد؛ آنچه وجود دارد حافظه تاریخی از هزینه‌ها است.

آمریکا و متحدانش هیچ‌گاه به خاطر خویشتنداری ایران در یک بحران، در بحران بعدی به ایران امتیاز نخواهند داد. آنها از خویشتنداری قبلی به عنوان متر و معیاری برای سنجش آستانه تحمل ایران استفاده می‌کنند. این رویکرد اشتباه دیپلماتیک عملا بازدارندگی را از بین می‌برد و باعث می‌شود که ما همیشه یک گام عقب‌تر از مسائل و بحران‌های بین‌المللی باشیم.

این رویکرد ریشه در نگرانی از منزوی شدن دارد؛ برخی گمان می‌کنند که اگر پاسخ سخت بدهیم جهان ما را محکوم خواهد کرد. اما واقعیت این است که در نظام بین‌الملل کشورهای قدرتمند و جسور که از منافع خود با شدت عمل دفاع می‌کنند محترم شمرده می‌شوند حتی اگر محکوم شوند. کشورهای منزوی کشورهایی نیستند که پاسخ سخت می‌دهند بلکه کشورهایی هستند که قدرت دفاع از خود را ندارند و به مهره‌ای بی‌اثر در معادلات جهانی تبدیل می‌شوند. وقتی ما پاسخ نمی‌دهیم تا بازیگر خوب نظام بین‌الملل باقی بمانیم در واقع در حال تضعیف وجهه ملی خود هستیم.

برای خروج از این وضعیت، دیپلماسی باید مراعات‌های بی‌حاصل را کنار گذاشته و به «دیپلماسی تهاجمی» روی آورد. این به معنای شروع جنگ نبوده و به معنای واقعی کردن هزینه تجاوز برای دشمن است. اگر طرف مقابل درک کند که هرگونه گستاخی دیپلماتیک با پاسخی قاطع و بدون ملاحظه روبه رو خواهد شد، خودبه‌خود به سمت رعایت قواعد و اصول دیپلماتیک حرکت خواهد کرد. دیپلماسی باید به جای بازی در نقش بازیگر خوب و سربه‌راه، نقش بازیگر مقتدر و غیرقابل پیش‌بینی را ایفا کند تا حریف جرأت قمار بر سر منافع ایران را نداشته باشد.

بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.