«راهحل میانه» پیشنهادی برای بحران ایران و آمریکا چیست؟
الجزیره نوشت، در حالی که تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنشها میان ایران و ایالات متحده آمریکا شدت گرفته است، تحرکات اخیر میان مسقط و اسلامآباد از شکلگیری مجموعهای از پیشنهادهای عملی برای توقف درگیریها حکایت دارد؛ روندی که با نقشآفرینی فعال عمان و پاکستان در حال پیشبرد است.
در این چارچوب، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در رفتوآمدی دیپلماتیک میان مسقط و اسلامآباد قرار دارد. به گفته منابع خبری، این سفرها بخشی از یک «تحرک دیپلماتیک گسترده» برای بررسی راههای کاهش تنش و رسیدن به یک چارچوب توافقی است.
رسانههای رسمی ایران تمرکز این سفرها را بر تقویت روابط با کشورهای منطقه بهویژه کشورهای حاشیه خلیج فارس عنوان میکنند، اما برخی منابع مدعی هستند اهداف مهمتری نیز در جریان است؛ از جمله تلاش برای فعالتر شدن نقش عمان بهعنوان میانجی مستقیم در روند مذاکرات.
عمان به دلیل موقعیت ژئوپلیتیک خود و نقش مشترک در نظارت بر تنگه هرمز، از ظرفیت ویژهای در میانجیگری برخوردار است و طی سالهای گذشته نیز یکی از مسیرهای اصلی ارتباط غیرمستقیم میان تهران و واشنگتن بوده است.
بر اساس برخی گزارشها، ایران از طریق اسلامآباد چارچوبی عملی و قابل اجرا برای حل بحران ارائه کرده که در شورای عالی امنیت ملی این کشور تدوین شده است. این چارچوب شامل مجموعهای از راهکارها برای مدیریت اختلافات اصلی با آمریکا از جمله موضوع تحریمها و وضعیت تردد در تنگه هرمز عنوان شده است.
در این پیشنهاد، از یک «راهحل میانه» سخن به میان آمده که بر اساس آن، کاهش نسبی تحریمها در مقابل ایجاد تسهیلات محدود در مسیرهای دریایی و بهویژه تنگه هرمز قابل بررسی خواهد بود؛ موضوعی که نشاندهنده تلاش برای رسیدن به یک توافق مرحلهای و تدریجی است.
در همین حال، گزارشها نقش پاکستان را نیز فراتر از یک واسطه ساده توصیف میکنند. به گفته منابع آگاه، اسلامآباد در حال بررسی و اصلاح پیشنهادهای ارائهشده است و سپس قصد دارد آنها را در قالب یک بسته نهایی به طرف آمریکایی منتقل کند.
همچنین برخی مقامات پاکستانی اعلام کردهاند این کشور اکنون نقش «میانجی کاملاختیار» را در این پرونده ایفا میکند؛ تحولی که نشاندهنده افزایش وزن دیپلماتیک پاکستان در روند مذاکرات است.
در سوی دیگر، گزارشهایی از تعویق برخی سفرهای دیپلماتیک آمریکایی منتشر شده که به گفته تحلیلگران، ممکن است به دلیل نهایی نشدن چارچوب پیشنهادی جدید باشد. با این حال، مقامات آمریکایی از دریافت «پیشنهادی جدید و متفاوت» از سوی ایران خبر دادهاند که نسبت به نسخههای قبلی انعطاف بیشتری داشته است.
در مجموع، آنچه از روند فعلی برمیآید، شکلگیری تلاشهایی برای رسیدن به یک «فرمول میانه» میان تهران و واشنگتن است؛ فرمولی که در آن، کاهش تدریجی تنشها، مدیریت بحران در تنگه هرمز و تعدیل نسبی فشارهای اقتصادی بهعنوان محورهای اصلی مورد توجه قرار گرفته است.
با وجود این، کارشناسان تأکید دارند که مسیر رسیدن به توافق همچنان پیچیده و وابسته به اراده سیاسی طرفین است و نقش میانجیها در این مرحله میتواند تعیینکننده باشد.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.
