تداوم افزایش نرخ ارز

در نخستین روز هفته، نرخ دلار در کانال قیمتی ۱۹۰هزار تومان بازگشایی شد. صبح روز شنبه، نرخ اسکناس دلار در صرافی‌ها ۱۹۲هزارتومان و بالاتر اعلام شد؛ ولی در ساعات بعدازظهر با اندکی کاهش، ارقام اعلامی بین ۱۹۰ هزار تومان تا ۱۹۱هزار قرار داشت. نرخ تتر که در روز جمعه برای اولین بار به ارقام بالاتر از ۱۹۰هزار تومان وارد شده بود و حتی از رقم ۱۹۴ هزار تومان نیز فراتر رفت؛ روز شنبه، در محدوده کانال ۱۹۲هزار تومان و ۱۹۳هزار تومان در نوسان بود. اصلی‌ترین عامل رشد قیمت‌ها در بازار ارز، درگیری کشور با حملات نظامی، محاصره دریایی، تحریم و مسدودی منابع ارزی در خارج است. در روز‌های اخیر حملات نظامی تشدید شده و گمانه‌زنی‌ها درباره دستاورد روند فزاینده آنها افزایش یافته است. نرخ اسکناس دلار که نشانگر انتظارات تورمی در اقتصاد ایران است، از روز شنبه هفته قبل تا روز شنبه هفته جاری، بیش از ۱۵هزار تومان (حدود ۹ درصد) افزایش یافته است.

نهم اردیبهشت ماه اولین روزی بود که نرخ اسکناس دلار به کانال ۱۷۰هزار تومان وارد شد. سه روز بعد، روز شنبه ۱۲اردیبهشت، نرخ دلار به کانال قیمتی جدید بعدی یعنی کانال ۱۸۰هزار تومان وارد شد. روز گذشته، یعنی پس از گذشت ۱۱هفته، نرخ اسکناس دلار در حال نوسان در کانال ۱۹۰هزار تومان بود. بر این اساس، در مدت زمان کمتر از سه‌ماه، نرخ دلار از کانال ۱۵۰هزار تومان به کانال ۱۹۰هزار تومان وارد شد. ۸اردیبهشت‌ماه، نرخ اسکناس دلار ۱۵۷هزار تومان بود که در روز گذشته(۲۷ تیر ماه ۱۴۰۵) با بیش از ۲۱درصد افزایش به ۱۹۰هزار و ۵۰۰تومان رسید.

این تجربه قابل تامل در حالی رخ داده است که در سه‌ماه اخیر بارها چشم‌انداز پایان درگیری نظامی و پایان جنگ در میان فعالان اقتصادی کشور پررنگ شد و حتی تفاهمی میان ایران و آمریکا به امضا رسید. 

برخی فعالان مطرح می‌کنند که اگر قرار باشد طی سه ماه آینده نیز نرخ دلار بیش از ۲۰درصد رشد داشته باشد، ممکن است توجیه منطقی ادامه بسیاری از فعالیت‌های اقتصادی متوقف شود. با نوسانات شدید نرخ ارز، فعال اقتصادی نمی‌داند بخرد یا بفروشد و این گنگی باعث می‌شود ادامه فعالیت اقتصادی از روند منطقی خارج شود. 

روز گذشته حواله دلار برای نخستین بار، به کانال قیمتی ۱۵۰هزار تومان وارد شد و در رقم ۱۵۰هزار و ۲۳۷تومان به فروش رسید. بر این اساس، در اولین روز هفته نرخ حواله دلار ۲۶.۸درصد پایینتر از نرخ ۱۹۰هزار و ۵۰۰تومان اسکناس دلار معامله شد. نرخ حواله دلار نخستین بار بیستم فروردین‌ماه سال جاری در کانال قیمتی ۱۴۰هزار تومان به فروش رسید، یعنی پس از حدود سه‌ماه، ۱۰هزار تومان (حدود ۷درصد) رشد داشته است.

بعد از توافق ایران و آمریکا بر سر بندهای تفاهم‌نامه‌ای برای ادامه مذاکرات برای پایان دادن به جنگ، نرخ اسکناس دلار به کانال ۱۵۰هزار تومان بازگشت. به‌طوری‌که اختلاف نرخ اسکناس دلار و نرخ حواله دلار در مرکز مبادله ایران به حدود ۴درصد رسید. در آن زمان (۲۷خردادماه) نرخ حواله از رقم ۱۴۸.۶هزار تومان به ۱۴۵.۶هزار تومان کاهش یافت. این موضوع نشان می‌دهد در صورتی که بار دیگر نرخ دلار در بازار آزاد با کاهش مواجه شود، نرخ حواله نه تنها مانعی برای کاهش نرخ بازار آزاد نیست بلکه نسبت به آن تغییر خواهد کرد.

دلار سلیمانیه، دلار هرات، دلار امارات و دلار استانبول، معروف‌ترین دلار‌های واردشده به کشور هستند و نرخ موجود در صرافی‌ها برآیندی از همه این نرخ‌ها و میزان عرضه و تقاضای بازار و همچنین چگونگی ورود سیاستگذار ارزی به بازار ارز کشور است. به همین دلیل معمولا نوسانات نرخ دلارهای گفته شده(مثلا دلار هرات) به مراتب با نوسانات بالاتری نسبت به نرخ موجود در صرافی‌ها مواجه است. با توجه به اینکه آسان‌ترین راه برای رفع تقاضای ارز اشخاص حقیقی مراجعه به صرافی‌های معتبر در شهر‌ها است؛ روزنامه «دنیای‌اقتصاد» نرخ اسکناس در این صرافی‌ها را به‌صورت روزانه در صفحه «بازار پول و ارز» گزارش می‌کند.

قیمت سکه در بالاترین رقم ۸هفته اخیر

روز شنبه، نرخ‌های بازار طلا در بالاترین رقم هشت هفته اخیر قرار گرفتند. در ظهر این روز، برای سکه طلای طرح جدید رقم ۱۸۷‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان، برای نیم‌سکه رقم ۹۶‌میلیون تومان و برای ربع‌سکه طلا نرخ ۵۴‌میلیون تومان اعلام شد. طلای ۱۸عیار نیز در کانال قیمتی ۱۸‌میلیون و ۷۱۵هزار تومان معامله شد. (در ساعات بعدازظهر نرخ سکه طلای طرح جدید و هر گرم طلای ۱۸عیار افزایش داشتند.)

ارقام بازار طلا در روز گذشته نزدیک‌ترین حالت به نرخ‌های روز دوم خرداد ماه بود. نرخ اسکناس دلار در دومین روز خردادماه، ۱۷۷هزار تومان اعلام شد. در آن روز نرخ جهانی طلا در محدوده ۴هزار و ۵۰۰دلار به ازای هر اونس به تعطیلات هفتگی رفته بود؛ اما بازار جهانی طلا هفته گذشته میلادی را در نرخ ۴هزار و ۱۷دلار به پایان رساند.

روز جمعه(آخرین روز معاملاتی اکثر بازارهای جهانی در هفته میلادی)، بهای جهانی طلا در اکثر معاملات نقدی در سطوح پایین‌تر از ۴هزار دلار قرار داشت. بالاترین نرخ ثبت‌شده برای این معاملات در روز جمعه ۴هزار و ۲۳دلار به ازای هر اونس بود. 

 کارشناسان معتقدند اصلی‌ترین عامل پایین نگه دارنده نرخ جهانی طلا، تشدید تنش‌های میان ایران و آمریکا در مسیر راهبردی تنگه هرمز است. این تنش‌ها با افزایش قیمت نفت، نگرانی‌های تورمی را تشدید کرده و انتظارها برای تداوم نرخ‌های بهره بالا از سوی فدرال‌رزرو را تقویت کرده است.

همچنین، در هفته اخیر چند تن از اعضای فدرال‌رزرو بر موضع انقباضی خود تاکید کردند که این موضوع نیز احتمال ماندگاری نرخ‌های بهره بالا را تقویت کرد. در نتیجه، بازارها اکنون حدود ۵۰درصد احتمال می‌دهند که فدرال‌رزرو در نشست ماه سپتامبر نرخ بهره را افزایش دهد.