جنگ ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه ایران اگرچه در سطح کلان با پیامدهای آشکار ژئوپلیتیک، امنیتی و اقتصادی همراه بوده، اما لایههای عمیقتری از اثرگذاری آن در بازار پول و ارز ایران در حال شکلگیری است. یکی از این لایهها، تغییر در الگوهای تقاضا برای پول فیزیکی، بهویژه اسکناسهای درشت (تراولهای ۵۰۰هزار و یکمیلیون تومانی) است؛ تغییری که از سه منشأ تغذیه میشود: افزایش نااطمینانی ناشی از جنگ، گسترش فعالیتهای غیررسمی مانند قاچاق سوخت و تشدید انگیزههای فرار مالیاتی. جنگ با اختلال در عرضه انرژی و افزایش هزینه واردات فرآوردههای نفتی در کشورهایی مانند پاکستان باعث شده است قیمت بنزین و گازوئیل به سطوحی چند صد برابر قیمت داخلی ایران برسد و همزمان نااطمینانیها و انگیزههای فرار مالیاتی نیز افزایش یابد.