شماره روزنامه ۶۵۹۵
|

تفاهم‌نامه ایران و آمریکا خطر وقوع سناریوهای ناگوار را کمتر می‌کند

هنوز مشخص نیست که توافق با ایران، که روز یکشنبه توسط رئیس‌جمهور ترامپ اعلام شد، صرفا آتش‌بسی شکننده است یا زمینه‌ساز توافقی پایدار؛ با این حال، این توافق دست‌کم احتمال تحقق سناریوهای نامطلوب‌تر برای اقتصاد کلان و بازارهای مالی در ماه‌های آینده را کاهش می‌دهد. این یادداشت، واکنش اولیه ما به این…

نظریه مهم پدر علم اقتصاد بازخوانی شد؛

آدام اسمیت معمولا به‌عنوان یک نظریه‌پرداز خوانده می‌شود؛ معمار اقتصاد مدرن، که کتاب «ثروت ملل» او پایه‌های منطق بازار را برای سده‌های پس از آن بنا نهاد. اما چه می‌شود اگر این خوانش، پروژه واقعی او را نادیده گرفته باشد؟ اسمیت مدت‌هاست که به دلیل تکیه بر نظریه ارزش کار مورد انتقاد قرار گرفته است،…

اخبار اندیشه روزنامه شماره ۶۵۲۱

    شنبه، ۱۶ اسفند ۱۴۰۴
  • ثروت و فرصت‌ها در جهان و ایران چگونه توزیع می‌شوند؟

    روزنامه شماره ۶۵۲۱

    نابرابری بی‌رحم

    التهابات گسترده سیاسی و اجتماعی امروز، بی‌تردید ریشه در دهه‌ها انباشت نابرابری‌های شدید اقتصادی، اجتماعی و سیاسی دارد. نابرابری در ثروت و درآمد، نابرابری‌های منطقه‌ای، نابرابری در دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی مطلوب، نابرابری در دسترسی به آب آشامیدنی سالم، نابرابری در برخورداری از نمایندگی سیاسی، نابرابری‌های قومی-نژادی، نابرابری جنسیتی و نابرابری مذهبی، همگی ابعاد گوناگون و درهم‌تنیده این وضعیت‌ هستند. مجموعه این ناهنجاری‌ها همچون خوره‌ای به جان پویایی و همبستگی جوامع افتاده‌اند، ریشه‌های اعتماد اجتماعی را تضعیف کرده‌اند و ضرورت اتخاذ اقدامات بنیادین و عاجل را دوچندان ساخته‌اند. پذیرش واقعیت وجود این نابرابری‌ها و دستیابی به درکی دقیق از مختصات آن‌ها، نخستین گام در مسیر تحولات اساسی در حوزه‌های مرتبط خواهد بود.
  • اقتصاد سیاسی بودجه‌های غیرمولد در ساختار اقتصاد ایران

    بودجه عمومی در هر کشور ابزار اصلی دولت برای تخصیص منابع، اولویت‌بندی نیازها و هدایت اقتصاد ملی است. اما در ایران، ساختار بودجه سال‌هاست با پدیده‌ای مواجه است که در ادبیات اقتصاد سیاسی به‌عنوان رانت‌های پنهان، دستگاه‌های کم‌بازده و مصرف‌کنندگان غیرمولد منابع عمومی شناخته می‌شود. این دستگاه‌ها که به دلایل تاریخی، سیاسی یا ساختاری در لایه‌های مختلف بودجه جا خوش کرده‌اند، بدون ایجاد بازدهی مشخص، سهمی ثابت یا رو به افزایش از منابع مالی دولت دریافت می‌کنند. در نتیجه، بخش مهمی از درآمدهای عمومی به جای اختصاص به حوزه‌های مولد مانند آموزش، سلامت، زیرساخت‌ها و فناوری، صرف هزینه‌هایی می‌شود که اثر توسعه‌ای قابل سنجشی ندارند.
۱