آیا پول جدید پاسخگوی افزایش تقاضای وجه نقد است؟

پاسخ نیم‌میلیونی به کمبود اسکناس

درحالی‌که تقاضا برای دریافت اسکناس افزایش یافته، روز گذشته بانک مرکزی از اسکناس ۵۰۰هزار تومانی رونمایی کرد. نکته قابل‌توجه اینکه در حال حاضر سقف خودپردازها کمتر از این اسکناس است.

انتشار دومین گزارش رسمی از شاخص قیمت دی‌ماه؛

روایت دوم از نرخ تورم

بانک مرکزی تورم کالاها و خدمات مصرفی در نقاط شهری را برای دی‌ماه۱۴۰۴ اعلام کرد. بر این اساس شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی نسبت به ماه پیش ۵.۷درصد افزایش یافت؛ درحالی‌که پیش‌تر مرکز آمار همین نرخ را برای دی‌ماه سال جاری ۷.۹درصد اعلام کرده بود. تورم اعلامی بانک مرکزی نسبت به آمار اعلامی مرکز آمار…

اخبار اقتصاد

یکشنبه، ۲۱ دی ۱۴۰۴

کدام کشورها از تعرفه‌ها متاثر می‌شوند؟
روزنامه شماره ۶۴۸۳

آینده رشد و تورم در ۲۰۲۶

پیش‌بینی می‌شود در سال۲۰۲۶ با نااطمینانی‌های اقتصادی، موانع تجاری و رشد کند اشتغال‌زایی، در کنار تنش‌های ژئوپلیتیک، چشم‌اندازی ضعیف از رشد اقتصادی جهان شکل گیرد. نهادهای اقتصادی بین‌المللی که تحولات اقتصادی جهان را رصد می‌کنند، انتظار دارند که در سال۲۰۲۶بسیاری از کشورهای جهان برای تولید بیشتر با چالش روبه‌رو شوند.
۲۰ درصد از افراد مشمول در ۳ روز نخست با کالابرگ یک‌میلیونی خرید کردند
روزنامه شماره ۶۴۸۳

استقبال ۶میلیون نفری از کالابرگ

بر اساس گزارش وزارت رفاه، تا پایان روز جمعه ۱۹دی ماه، ۶میلیون نفر از کالابرگ استفاده کردند. بر این اساس در سه روز چهارشنبه، پنجشنبه و جمعه گذشته، به‌طور متوسط در هر روز ۲ میلیون نفر به فروشگاه‌های مربوطه برای دریافت کالابرگ طرح جدید مراجعه کردند و خرید انجام دادند. طبق اعلام وزارت رفاه، کالابرگ الکترونیک یک میلیون تومانی برای خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی (سازمان بهزیستی کشور و کمیته امداد امام خمینی (ره)) در دهک‌های اول تا سوم از روز چهارشنبه ۱۷ دی ۱۴۰۴ آغاز شد. همچنین، اعتبار خرید یک میلیون تومانی کالابرگ برای دهک‌های یک، دو و سه درآمدی از روز جمعه ۱۹ دی ماه آغاز شد. با توجه به اینکه تقریبا یک سوم جمعیت کشور در سه دهک سوم درآمدی قرار دارند، استقبال حدود ۲۰درصدی افراد تنها در سه روز نخست اجرای طرح کالابرگ یک میلیون تومانی ثبت شده است.
پشت‌صحنه ناآرامی‌های اخیر در گفت‌وگو با کارشناسان بررسی شد
روزنامه شماره ۶۴۸۳

چشم‌انداز مفقود اقتصاد ایران

اعتراضات در کشور حدود دو هفته پیش از سوی بازاریان و با جرقه جهش ارزی، آغاز شد؛ اما با گذشت زمان، اقشار مختلفی در این موج اعتراضی حضور پیدا کردند. «دنیای‌اقتصاد» زوایای پنهان این اعتراضات را از صاحب‌نظران اقتصادی پرس‌وجو کرده است. به گفته کارشناسان، تورم مزمن، کاهش درآمد ملی و افزایش نرخ فقر در تقویت اعتراضات موثر بوده‌اند؛ اما آنچه در انگیزه حضور بسیاری از معترضان، به خصوص اقشار جوان تاثیر داشته، فقدان چشم‌انداز روشن برای بهبود وضعیت اقتصادی است. بر این اساس، حدود هفت سال است که اقتصاد کشور با تورم بیش از ۳۰درصد روبه‌رو بوده است و بیش از یک سوم جمعیت کشور زیر خط فقر قرار دارند. علاوه بر این، بیش از ۵۰ درصد جمعیت کشور کمتر از میزان کالری استاندارد روزانه (۲۱۰۰ کالری) مصرف می‌کنند. تداوم این معضلات اقتصادی و فقدان تصمیمات قاطع از سوی سیاستگذاران برای رفع مشکلات اجتماعی، عاملی است که به شکل‌گیری چشم‌انداز منفی برای آینده اقتصاد کشور منجر شده است.

شنبه، ۲۰ دی ۱۴۰۴

مهم‌ترین محرک‌های اعتراضات اخیر چه بود؟
روزنامه شماره ۶۴۸۲

ریشه‌های اقتصادی ناآرامی‌ها

بررسی‌ها نشان می‌دهد یکی از موتورهای محرک اعتراضات اخیر، چالش‌های اقتصادی بوده است. «دنیای‌اقتصاد» در یک مطلب تحلیلی، بازیگران اقتصادی این نارآمی‌ها را به تصویر کشیده است. بر این اساس، تحریم‌های اقتصادی، افزایش تورم کالاهای اساسی، جهش‌های ارزی، فاصله طولانی انتظار برای خرید مسکن و خودرو و کاهش اشتغال‌زایی بخش خصوصی، عوامل اصلی شکل‌گیری نارضایتی‌ها بوده است. در سال‌های اخیر اقتصاد ایران، یکی از بالاترین تورم‌های جهان را ثبت کرده و این موضوع در بخش خوراکی ها شدیدتر بوده است. از سوی دیگر، رشد اقتصادی نزدیک به صفر نیز باعث افت درآمد سرانه خانوارها و کاهش مصرف شده است. همچنین جهش‌های ارزی در شرایط تشدید تحریم‌ها، اثر منفی بر کسب‌وکارها داشته و فعالان بخش خصوصی، برای ادامه فعالیت با دشواری روبه‌رو شده‌اند. این شرایط باعث شده است که حتی تصمیماتی نظیر اعطای کالابرگ یک‌ میلیون تومانی نیز نتواند باعث افزایش رضایت خانوارها شود. کارشناسان تاکید می‌کنند خروج از این وضعیت نیازمند حل چالش‌های سیاست خارجی و ترمیم اعتماد عمومی است.
کمک‌های دولتی به کدام قشر تعلق دارد؟
روزنامه شماره ۶۴۸۲

تجربه جهانی کالابرگ

بررسی تجربه کشورهای مختلف نشان می‌دهد که دولت‌ها برای حمایت و تضمین امنیت غذایی اقشار کم‌درآمد اقدام به توزیع کالابرگ و یارانه‌های نقدی می‌کنند. کوبا و ایران تنها کشورهایی محسوب می‌شوند که بدون توجه به سطح درآمدی، به تمامی اقشار یارانه غذایی اعطا می‌کنند.

پنجشنبه، ۱۸ دی ۱۴۰۴

«دنیای‌ اقتصاد» سیاست مهم استفاده خانوار از یارانه را بررسی می‌کند؛
روزنامه شماره ۶۴۸۱

تقابل هزینه‌ها و کالابرگ

در روزهای اخیر، همزمان با تعدیل نسبی نرخ دلار و افزایش اعتبار کالابرگ، این تصور تقویت شده است که سیاست‌های جبرانی جدید می‌تواند به بهبود معیشت دهک‌های کم‌درآمد منجر شود. با این حال، تجربه حذف ارز ترجیحی در سال۱۴۰۱ نشان می‌دهد که قضاوت درباره اثر واقعی این سیاست‌ها بدون در نظر گرفتن تورم مزمن، می‌تواند گمراه‌کننده باشد. بررسی تحلیلی «دنیای‌اقتصاد» نشان‌می‌دهد در تجربه قبلی هرچند دهک‌های پایین در سال نخست اجرای سیاست، به‌واسطه افزایش یارانه و کالابرگ، به‌صورت خالص منتفع شدند، اما استمرار تورم بالا به‌تدریج این دستاورد را محو کرد. یارانه‌های اسمی که با سرعت تورم تعدیل نمی‌شوند، در گذر زمان قدرت خرید خود را از دست می‌دهند و حتی می‌توانند در بلندمدت دهک‌های کم‌درآمد را در موقعیتی آسیب‌پذیرتر از قبل قرار دهند. نکته قابل‌توجه آن است که مهار تورم از مسیر سیاست‌های دستوری و کنترل‌های اداری امکان‌پذیر نیست و بدون اصلاحات بنیادین در بخش بودجه و بانک‌ها اثر سیاست‌های حمایتی نیز موقتی و ناپایدار خواهد بود.
نقش سیاستگذاری اقتصادی و روابط خارجی در روند صعودی تورم در اسناد پشتیبان لایحه بودجه۱۴۰۵ بررسی شد
روزنامه شماره ۶۴۸۱

تورم در سطوح ۵۰ درصدی

دنیای‌ اقتصاد: در اسناد پشتیبان لایحه بودجه سال۱۴۰۵، نرخ تورم به‌عنوان یکی از مهم‌ترین متغیرهای هدف اقتصاد کلان مورد توجه قرار گرفته است. تحولات نرخ تورم در سال‌های اخیر، تصویر روشنی از چالش‌های ساختاری اقتصاد ایران ارائه می‌دهد. بر اساس آخرین گزارش مرکز آمار ایران، نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در آبان‌ماه ۱۴۰۴ به ۴۹.۴درصد و نرخ تورم متوسط به ۴۰.۴درصد رسیده است که از بازگشت تورم به مسیر صعودی و تشدید فشارهای قیمتی حکایت دارد.
مقررات جدید برای خرید و فروش ارز؛
روزنامه شماره ۶۴۸۱

قفل صرافی‌ها باز می‌شود؟

بانک مرکزی با اعلام تدوین و اجرای مقررات جدید خرید و فروش ارز به شکل اسکناس، بار دیگر صرافی‌ها را به یکی از بازیگران اصلی بازار رسمی ارز بازمی‌گرداند؛ اقدامی که می‌تواند در شرایط تحریمی به تسهیل مبادلات ارزی و پاسخ‌گویی بهتر به نیازهای واقعی مردم کمک کند. احیای نقش صرافی‌ها و انجام معاملات با نرخ‌های توافقی، از منظر فعالان بازار گامی مثبت تلقی می‌شود؛ اما تجربه‌های پیشین نشان می‌دهد که تداوم کنترل‌های دستوری در نرخ مبادلات و سقف‌گذاری در عرضه و تقاضا می‌تواند اثرگذاری این سیاست را کاهش دهد.

چهارشنبه، ۱۷ دی ۱۴۰۴

دنیای اقتصاد گزارش می‌دهد؛

کسری بودجه دولت چطور به تورم ختم می‌شود؟

دنیای اقتصاد: کسری بودجه به‌عنوان یکی از ریشه‌ای‌ترین بحران‌های اقتصادی در ایران شناخته می‌شود. در این ویدیو به اهمیت آن در اقتصاد پرداخته شده است.
گزارش تفریغ بودجه ۱۴۰۳ منتشر شد؛
روزنامه شماره ۶۴۸۰

کسری عملیاتی ۱۲۵۸ همتی

روز گذشته گزارش تفریغ بودجه سال۱۴۰۳ توسط دیوان محاسبات منتشر شد. این گزارش نشان می‌دهد کسری تراز عملیاتی دولت در این سال به حدود ۱۲۵۸هزار‌میلیارد تومان رسیده؛ رقمی که نسبت به پیش‌بینی قانون بودجه افزایش ۳۴۸درصدی داشته است. این گزارش بر ناپایداری جدی ساختار مالی دولت تاکید می‌کند؛ زیرا رشد هزینه‌های جاری از توان درآمدهای پایدار پیشی گرفته و این کسری بودجه، به موتور اصلی تورم تبدیل شده است. مطابق گزارش منتشرشده در بودجه عمومی ناترازی قابل‌توجهی وجود دارد که ضرورت اصلاح ساختار بودجه را برجسته می‌کند.
رشد نقطه‌ای ارزش حقیقی تراکنش‌های کارتی در آذر ماه ۶.۸۵ درصد شد؛
روزنامه شماره ۶۴۸۰

تحریک تقاضا در بلک‌فرایدی؟

دنیای‌اقتصاد: طبق گزارش‌های رسمی، در آذرماه سال جاری، مجموعا حدود ۴.۴‌میلیارد تراکنش به ارزش ۲۴۲۰هزار میلیارد تومان در بستر شبکه شاپرک(شبکه الکترونیک پرداخت کارتی) انجام شده است. تراکنش‌های کارتی که در آذر ماه سال جاری انجام شده، نسبت به آبان ماه از نظر تعداد، ۲درصد کاهش داشته است.

سه‌شنبه، ۱۶ دی ۱۴۰۴

در گزارش ویدئویی «دنیای اقتصاد» پاسخ داده شد؛

چرا دلار دستوری محکوم به شکست است؟

ارز، تک‌نرخی شده اما این اتفاق در سیاست ارزی ایران بی‌سابقه نیست. در این ویدیو توضیح داده شده که چرا تک نرخی شدن ارز ، هیچ‌گاه محقق نشده است.
وزیر اقتصاد اعلام کرد:

سیاست‌های ارزی جدید مشکلات تجار در نرخ ارز و تخصیص آن را بر طرف می‌کند

دنیای اقتصاد؛ وزیر اقتصاد با اشاره به تک نرخی شدن ارز گفت: قرار است بازار اول و دوم ارز با هم یکی شوند و بازار توافقی شکل بگیرد.
نمایندگان مجلس از توضیحات مدنی‌زاده قانع شدند

دنیای اقتصاد: در جلسه علنی امروز مجلس، وزیر امور اقتصادی و دارایی با حضور در صحن علنی به ارائه توضیحات درباره محورهای مطرح‌شده از سوی نماینده مینودشت پرداخت و به پرسش‌های مطرح‌شده پاسخ داد.
وزیر اقتصاد:

رویکرد وزارت اقتصاد تغییر ترکیب منابع نظام بانکی به سمت تسهیلات خرد و بنگاه‌های کوچک و متوسط است

دنیای اقتصاد: وزیر اقتصاد در صحن علنی مجلس گفت: تأمین اشتغال و حمایت از آن باید اولویت اصلی کشور باشد تا مردم با کسب درآمد خود بتوانند زندگیشان را بچرخانند و وابسته به یارانه‌های دولتی نباشند.
یارانه مستقیم چاره‌ساز است؟
روزنامه شماره ۶۴۷۹

۱۰ تابلو از کالابرگ

با تصمیم تیم اقتصادی دولت، پرونده ارز ترجیحی کالاهای اساسی بسته و سیاست ارائه کالابرگ به‌عنوان جایگزین آن وارد فاز اجرا شده است؛ تصمیمی که از یک‌سو باعث کاهش توزیع رانت خواهد شد و از سوی دیگر پیامدهای تورمی نیز در پی خواهد داشت. شارژ یارانه نقدی در قالب کالابرگ، وعده حمایت مستقیم از خانوارها را می‌دهد؛ اما پرسش‌های مهمی درباره منابع مالی، اثر بر قیمت‌ها و آینده این سیاست مطرح است.
روزنامه شماره ۶۴۷۹

برنامه جدید در کنار برنامه ۱۷بندی دولت

شادا: وزیر اقتصاد در یک گفت‌وگو توضیح داد: علاوه بر مصوبه ۱۷بندی ستاد اقتصادی دولت برای مدیریت بازار ارز، سیاست‌های اعتباری مانند افزایش سرمایه در گردش بانک‌ها (مانند بانک کشاورزی) اجرا شده است تا فشار بر تولیدکنندگان کاهش یابد و قیمت‌ها افسارگسیخته افزایش نیابد. این اقدامات بخشی از بسته جامع برای حمایت از معیشت خانوارها و پیش‌بینی‌پذیر کردن اقتصاد است.
چهره بورس، ارز، طلا و بازار آی‌تی پس‌از یکسان‌سازی چگونه شد؟
روزنامه شماره ۶۴۷۹

بازارها پس‌از ارز تک‌نرخی

روز گذشته بازارها به اجرای سیاست تک‌نرخی شدن ارز، واکنش نشان دادند. ارز و طلا با نوسانات افزایشی مواجه شدند، اما در عین حال انتظار می‌رود یکسان‌سازی نرخ ارز در میان‌مدت به شفافیت و ثبات بیشتر این بازارها منجر شود. دلار آزاد با عبور از کانال ۱۴۰هزار تومان و افزایش همزمان قیمت سکه و طلای داخلی، اثر کوتاه‌مدت حذف ارز ترجیحی را نمایان کرد؛ سیاستی که هدف آن کاهش رانت و سامان‌دهی بازار ارز عنوان می‌شود. در مقابل، بورس تهران واکنشی مثبت و پررنگ داشت؛ شاخص کل با رشد ۲.۵۸درصدی از سطح ۴‌میلیون و ۱۷۱ هزار واحد عبور کرد و رکوردی تاریخی ثبت شد. بازار آی‌تی نیز ضمن استقبال مشروط از تک‌نرخی شدن ارز، تحقق آثار پایدار آن را منوط به رفع محدودیت‌های وارداتی و تسهیل تامین ارز می‌داند. از نگاه کارشناسان، بهبود و ثبات بازارها در روزهای آینده منوط به شفافیت سیاست‌های ارزی بانک مرکزی و حذف بوروکراسی در مبادلات ارزی است.
رشد قیمت‌های آناتولی به پایین‌ترین سطح ۴ سال اخیر رسید؛
روزنامه شماره ۶۴۷۹

تداوم افت تورم ترکیه

بر اساس داده‌های منتشر شده از سوی مرکز آمار ترکیه، نرخ تورم سالانه این کشور در دسامبر ۲۰۲۵ به ۳۰.۸۹ درصد کاهش یافت؛ رقمی که نسبت به تورم ۳۱.۰۷ درصدی ماه نوامبر پایین‌تر بود و کمترین سطح از نوامبر ۲۰۲۱ تا کنون محسوب می‌شود. این عدد همچنین پایین‌تر از انتظارات بازار بود؛ چرا که اقتصاددانان انتظار تورم حدود ۳۱ درصد را داشتند. تداوم کاهش تورم برای سومین ماه متوالی، نشانه‌ای از حرکت آهسته اما پیوسته اقتصاد ترکیه به سمت مهار فشارهای قیمتی تلقی می‌شود و از منظر سیاستگذاری پولی اهمیت زیادی دارد.

دوشنبه، ۱۵ دی ۱۴۰۴

یارانه مستقیم به‌خانوارها از محل حذف ارز ترجیحی پرداخت می‌شود؛
روزنامه شماره ۶۴۷۸

شارژ ارزی کالابرگ

تیم اقتصادی دولت تصمیم گرفت منابع حاصل از حذف ارز ترجیحی کالاهای اساسی را به‌جای تخصیص در ابتدای زنجیره واردات، در قالب کالابرگ به خانوارهای ایرانی تخصیص دهد. تصمیمی که به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تغییرات سیاست حمایتی و ارزی سال‌های اخیر، می‌تواند نقطه پایانی بر یکی از پرچالش‌ترین ابزارهای اقتصادی سال‌های اخیر باشد. بر اساس اعلام رسمی، ارز ترجیحی نهاده‌ها و کالاهای اساسی حذف و تامین ارز این اقلام از تالار دوم مرکز مبادله انجام می‌شود و معادل منابع آزادشده، حمایت معیشتی به‌صورت اعتبار کالابرگ برای تمام دهک‌های درآمدی در نظر گرفته شده است. مطابق این سیاست، یارانه‌ای که پیش از این به‌طور غیرمستقیم و از مسیر واردکنندگان پرداخت می‌شد، اکنون به‌صورت شفاف و قابل ردیابی به مصرف‌کننده نهایی می‌رسد. دولت اعلام کرده است که برای هر فرد، یک‌میلیون تومان اعتبار کالابرگ در نظر گرفته شده که به‌صورت یکجا برای چهارماه، معادل چهار‌میلیون تومان شارژ می‌شود و صرفا امکان خرید اقلام مشخص از فروشگاه‌های طرف قرارداد را دارد. هدف اصلی این تغییر، کاهش رانت، افزایش کارآیی یارانه‌ها و اطمینان از اصابت منابع حمایتی به معیشت خانوارها عنوان شده است. در عین حال، دولت تاکید کرده که برخی اقلام حساس مانند دارو و گندم همچنان از شمول حذف ارز ترجیحی مستثنی خواهند بود. این تصمیم در بستری اتخاذ شده است که اسناد پشتیبان بودجه ۱۴۰۵ نیز نظام چندنرخی ارز و سیاست تثبیت نرخ‌های ترجیحی را ناکارآمد و عامل تشدید بی‌ثباتی ارزی و تورمی ارزیابی می‌کنند. از نگاه تدوین‌کنندگان این اسناد، انتقال یارانه از ابتدای زنجیره به انتهای آن، تنها مسیر ممکن برای افزایش شفافیت و کاهش فشارهای ساختاری بر اقتصاد است. تصمیم دولت برای حذف ارز ترجیحی با استقبال مشروط نمایندگان مجلس همراه بوده است؛ به‌طوری‌که اعضای کمیسیون‌های اصل ۹۰، اقتصادی و انرژی ضمن تاکید بر ضرورت این اقدام، خواستار شفاف‌سازی تیم اقتصادی دولت درباره میزان افزایش قیمت کالاهای اساسی، آثار تورمی این سیاست و جزئیات پرداخت یارانه جبرانی به مردم شده‌اند.
سیگنال رکود از اسناد تجاری مخابره شد؛
روزنامه شماره ۶۴۷۸

شوک جنگی به چک برگشتی

شوک ناشی از جنگ ۱۲روزه در تابستان امسال، اثر معناداری بر وضعیت مبادلات تجاری و چک‌های برگشتی برجای گذاشت و آمارها را به سطوح کم‌سابقه‌ای رساند. گزارش بانک مرکزی نشان می‌دهد نسبت مبلغ چک‌های برگشتی به کل چک‌های مبادله‌شده که در تیرماه به رکورد ۲۲.۶درصد رسید، در مرداد و شهریور نیز در سطوح بالای ۱۸درصد باقی ماند. از نظر تعداد نیز سهم چک‌های برگشتی از کل در تیرماه به بالاترین رقم از سال ۱۳۹۹ رسید.

یکشنبه، ۱۴ دی ۱۴۰۴

چه سیاست‌هایی باعث افول رفاه در کشور ونزوئلا شد؟
روزنامه شماره ۶۴۷۷

فقر حکمرانی در کشور ثروتمند

طبق ادعای ترامپ، نیروهای آمریکایی روز شنبه این هفته با حضور در ونزوئلا، نیکولاس مادورو رئیس‌جمهور این کشور را همراه با همسرش دستگیر و به خارج از خاک این کشور منتقل کرده‌اند. اینکه این اقدام به پایان سلطه حزب مادورو بر عرصه قدرت در ونزوئلا می‌انجامد یا نه تاکنون مشخص نشده است؛ اما آنچه در مورد این کشور واضح است این است که سطح رفاه مردم این کشور، اکنون حدود ۳۰درصد سال ۲۰۱۰ میلادی و کمتر از نصف سطح رفاه حال حاضر یک شهروند در آمریکای لاتین است. سرنوشتی که پوپولیسم نفتی در ونزوئلا رقم زده است.
چگونه می‌توان ناترازی بودجه را در افق کوتاه‌مدت و میان‌مدت ترمیم کرد؟
روزنامه شماره ۶۴۷۷

راهکارهای مدیریت کسری بودجه

مدیریت کسری بودجه دولت به‌عنوان یکی از چالش‌های ساختاری اقتصاد ایران، در اسناد پشتیبان بودجه سال ۱۴۰۵ جایگاه ویژه‌ای پیدا کرده است. براساس این اسناد، کسری بودجه نه یک پدیده مقطعی، بلکه نتیجه انباشت مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، نهادی و سیاستی است که در سال‌های گذشته تشدید شده و اکنون به یکی از گلوگاه‌های اصلی ثبات اقتصاد کلان تبدیل شده است. از همین رو، رویکرد اتخاذشده در این اسناد بر شناسایی ریشه‌های اصلی کسری بودجه و ارائه راهکارهای تفکیک‌شده کوتاه‌مدت و میان‌مدت برای مهار و پیشگیری از تعمیق آن استوار است.
چه سیاست‌هایی برای کاهش شکاف ارزی به‌کار گرفته شد؟
روزنامه شماره ۶۴۷۷

مانع‌زدایی از بازار ارز

صحبت‌های صریح رئیس‌جمهور درباره ارز ترجیحی در روزهای گذشته، نشان می‌دهد که تصمیم دولت چهاردهم برای حذف رانت‌های ارزی کشور از همیشه جدی‌تر است. بازگشت همتی به مسند ریاست کل بانک مرکزی نیز همین مساله را نشان می‌دهد. همچنین در روز گذشته نرخ تالار دوم ارزی ۱۳۱ هزار تومان را رد کرد و شکاف آن با نرخ ارز آزاد به حدود ۳ درصد یعنی کمترین میزان از زمان بازگشایی این تالار رسید. در روز‌های گذشته نیز هیات وزیران مصوبه‌ای را درباره برداشته شدن سقف کارت بازرگانی برای واردگنندگانی که از ارز شخصی یا ارز از حساب خارجی استفاده می‌کنند، اعلام کرد؛ مصوبه‌ای که به بازرگانان اجازه می‌دهد اگر از منابع ارزی بانک مرکزی استفاده نکنند، به‌هر میزان که می‌خواهند واردات انجام دهند. در نهایت می‌توان گفت عزم دولت برای کاهش رانت حاصل از نظام چند نرخی ارز نه یک انتخاب بلکه یک اجبار به‌علت محدودیت‌های شدید ذخایر ارزی کشور است.

جمعه، ۱۲ دی ۱۴۰۴

در پرونده «جمعه با دنیای اقتصاد» بررسی شد؛

سیاهه دخل و خرجی که این روزها تراز نیست

دنیای اقتصاد: با ارایه لایحه بودجه از سوی دولت به مجلس، بحث‌های زیادی بر سر جزییات این لایحه صورت گرفت و اعتراض‌های بسیاری مطرح شد. دیوان محاسبات می گوید با رشد برداشت از صندوق توسعه ملی و افزایش فروش اوراق مالی اسلامی، کسری واقعی بودجه نه‌تنها کاهش نمی‌یابد، بلکه تشدید شده و در نهایت هزینه آن بر دوش مردم و اقتصاد کشور تحمیل خواهد شد. در پرونده این هفته «جمعه با دنیای اقتصاد» به بررسی ایرادات بودجه پرداخته شد.
گفت و گو با حسن خوشپور، کارشناس اقتصادی در پرونده «جمعه با دنیای اقتصاد»؛

بازگشت به نقطه صفر

دنیای اقتصاد: حسن خوشپور، کارشناس اقتصادی، در پرونده این هفته «جمعه با دنیای اقتصاد»، نسبت به عواقب جبران‌ناپذیر «بودجه‌ریزی غیرواقعی» هشدار داد.
گفت‌وگو با دکتر فیاضی، تحلیلگر اقتصادی در پرونده «جمعه با دنیای اقتصاد»؛

خطر ابرتورم در کمین اقتصاد ایران؛ بازار نباید اعتماد خود به ریال را از دست بدهد

دنیای اقتصاد: خطر ابرتورم برای ایران هم وجود دارد و اگر ظرف یک یا دو ماه آینده، تلاطمات کنونی بازار ارز ادامه داشته باشد، بازار اعتماد خود را به صورت کامل به ریال از دست می دهد و اقتصاد، دلاری خواهد شد و در آن صورت ابرتورم رخ می‌دهد.

پنجشنبه، ۱۱ دی ۱۴۰۴

رئیس کل جدید بانک مرکزی: بساط ارز چند نرخی را جمع می‌کنیم؛
روزنامه شماره ۶۴۷۶

پایان رانت‌پاشی دلاری؟

رئیس کل جدید بانک مرکزی در حالی اولین روز کاری خود را در میرداماد آغاز کرد که به یکی از چالشی‌ترین بحث‌های سیاستگذاری در ایران اشاره کرد و وعده داد «بساط ارز چند نرخی را جمع خواهیم کرد.» پس از آغاز جنگ تحمیلی، دولت سیاست ارز چندگانه را آغاز کرد با این نیت که با تخصیص ارز ارزان به واردات نهاده‌های تولید، کالاها را ارزان‌تر به دست مصرف‌کنندگان می‌رساند. این سیاست تقریبا در همه دوران پس از انقلاب (به جز دهه۸۰) جاری و ساری بوده؛ سیاستی که نه فقط اهداف دولت را محقق نکرد، بلکه به تحقق اهداف رانت‌خوارانی کمک کرد که هر یک تلاش داشتند از چوب حراج دولت به منابع ارزی، بیشترین بهره را ببرند. درحالی‌که نرخ تورم به ۵۲درصد رسید، مدیران سابق بانک مرکزی بر این باور بودند که با اختصاص ارز ارزان به واردکنندگان می‌توانند سیاست ضد تورمی را دنبال کنند؛ استراتژی‌ای که شکست آن از پیش عیان بود. باید دید عبدالناصر همتی می‌تواند بر مشکلات موجود در مسیر تک‌نرخی کردن ارز فائق آید؟
چگونه سیاست قیمت‌گذاری دستوری در نرخ ارز به ضد اهداف اولیه خود بدل می‌شود؟
روزنامه شماره ۶۴۷۶

پیامد پیچیدگی بوروکراسی ارزی

در سال‌هایی که اقتصاد ایران با تحریم، تلاطم ارزی و تورم مزمن دست‌وپنجه نرم می‌کند، سیاست ارز چندنرخی و تشدید نظارت بر زنجیره واردات و صادرات، به‌عنوان راهکاری برای مهار قیمت‌ها در بازار داخلی مطرح می‌شود. حامیان این رویکرد می‌گویند اگر تخصیص ارز ارزان محدود به کالاهای اساسی و نهاده‌های حیاتی شود و دولت بتواند از طریق سامانه‌های نظارتی، مسیر ارز تا بازار نهایی را به‌طور کامل رصد کند، می‌توان اثر نوسانات ارزی را از معیشت خانوار جدا کرد و ثبات نسبی ایجاد کرد. از نگاه آنها، مشکل اصلی نه خود ارز چندنرخی، بلکه ضعف حکمرانی اقتصادی، نظارت ناکافی و اجرای ناقص سیاست‌هاست.
موانع تجارت برای وارد‌کنندگان بزرگ کاهش یافت؛
روزنامه شماره ۶۴۷۶

تسهیل ارزی فعالان اقتصادی

دنیای اقتصاد: روز گذشته، سقف محدودیت کارت بازرگانی در واردات از محل ارز اشخاص و ارز با منشأ خارجی، با تصویب هیات وزیران برداشته شد. در واقع با این مصوبه واردکنندگان می‌توانند با ارز‌های شخصی خود و یا با ارزهایی که در حساب‌های خارجی بوده و خارج از کشور قرار دارند بدون محدودیت و سقفی واردات نمایند. این مصوبه می‌تواند به تسهیل واردات برای واردکنندگانی که دارایی ارزی شخصی دارند منجر شود. همچنین این مصوبه فشار بر ذخایر ارزی بانک مرکزی و تقاضا برای دریافت ارز را نیز می‌تواند کاهش دهد. هرچند این مساله ریسک افزایش انحصار برای واردکنندگان بزرگ کشور را نیز برای خود به‌همراه دارد.