از خشت و گل تا تالار شیشهای؛
چرا نسل زد به بازار سرمایه پناه برده است؟
گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-نیلوفر ادیبنیا: امروزه شمار فزایندهای از جوانان آمریکایی، بهویژه نسل جدید و بزرگسالان جوان برای پیریزی ثروت آینده خود به بازار سهام روی آوردهاند؛ چرا که مالکیت خانه بیش از هر زمان دیگری برای آنان به رویایی دستنیافتنی بدل شده است.
آمارهای موسسه مالی «جیپیمورگان» نشان میدهد که سهم افراد ۲۵ تا ۳۹ سالهای که بهطور مستمر دارایی خود را به حسابهای سرمایهگذاری منتقل میکنند، در فاصله سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۳ بیش از سه برابر شده است و به حدود ۱۴ درصد رسیده است.
این جهش در میان جوانان ۲۶ ساله خیرهکنندهتر است؛ بهطوری که سهم کسانی که سرمایهگذاری را از آغاز جوانی پیشه کردهاند، از ۸ درصد در سال ۲۰۱۵ به ۴۰ درصد در سال ۲۰۲۵ رسیده است. از آنجا که این آمارها شامل اندوختههای اجباری بازنشستگی نمیشود، میتوان گفت گرایش به سرمایهگذاری شخصی بسیار گستردهتر از ارقام رسمی است.
بر اساس گزارشی ازوالاستریتژورنال، پژوهشگران بر این باورند که این تغییر رفتار، واکنشی مستقیم به بنبست خرید مسکن، بهویژه برای اقشار کمدرآمد است. با اوجگیری قیمت خانه، افزایش نرخ وامها و سنگینی هزینههای معیشت، بسیاری از جوانانی که در پی خرید سرپناه بودند، اکنون دارایی خود را به سمت صندوقهای سرمایهگذاری و سبدهای سهام هدایت کردهاند. رونق اخیر بازارهای مالی و دسترسی آسان به سکوهای معاملاتی نیز به این چرخش نسلی شتاب بخشیده است.
تجربههای شخصی جوانان نشاندهنده بازنگری در شیوههای سنتی ثروتاندوزی است. برای نمونه، «لورا وایت» ۳۳ ساله، پس از آنکه با مبالغ سرسامآور پیشپرداخت آپارتمان در شیکاگو روبرو شد، از خرید خانه چشمپوشی کرد. او در عوض، سرمایه خود را در صندوقهای شاخصی بازار بورس به جریان انداخت؛ تصمیمی که طی ۶ سال، ۶۶ درصد سود نصیب او کرد. اکنون قابلیت نقدشوندگی سریع این دارایی که او را برای روزهای سخت آماده میسازد، باعث شده است حتی در ضرورت خرید خانه نیز تردید کند.
همچنین «هلن بوینگتون» ۲۳ ساله، بازار سهام را بستری امنتر از املاک میداند. او که در مناطق در معرض آتشسوزیهای فصلی بزرگ شده است، به دلیل نگرانی از دگرگونیهای اقلیمی، خطرات مالکیت ملک را بسیار بالا میبیند. هلن با تمرکز بر صندوقهای حامی محیط زیست، طی ۶ سال نزدیک به ۳۰ هزار دلار اندوخته است. با تکیه بر جادوی سود مرکب، این مبلغ میتواند تا دوران کهنسالی او به بیش از یک میلیون دلار برسد، حتی اگر دیگر ریالی به آن اضافه نکند.
اما آیا واقعا سرمایهگذاری در بورس بر خرید خانه ارجحیت دارد؟ یک بررسی تحلیلی با مقایسه شرایط یک مستاجر و یک صاحبخانه با درآمد یکسان در دورهای ۳۰ ساله، نشان داد که اگر مستاجر مابهتفاوت هزینه اجاره و اقساط وام را ماهانه سرمایهگذاری کند، در پایان این دوره، بیش از یک میلیون دلار ثروتمندتر از صاحبخانه خواهد بود. با این حال، کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند که این پیروزی مشروط به «انضباط مالی سختگیرانه» است؛ چرا که پایبندی به سرمایهگذاری داوطلبانه، بسیار دشوارتر از پرداخت اجباری اقساط وام مسکن است.
براساس این گزارش، برای نسل جدید، بورس تنها یک ابزار مالی نیست، بلکه واکنشی به ناپایداریهای اقتصادی است. پژوهشها نشان میدهد جوانانی که نسبت به آینده شغلی و درآمدی خود بیمناکاند، سرمایهگذاری را راهی برای به دست گرفتن دوباره مهار سرنوشت مالی خود میبینند. در نهایت، هرچند بازار سهام به پناهگاه اصلی این نسل تبدیل شده است، اما اشتیاق به داشتن خانهای از آن خود همچنان زنده است. به بیان ساده، نسل جدید تنها در حال انتخاب از میان گزینههای محدودی است که دنیای امروز پیش پای آنها گذاشته است.