قمار کومینتانگ برای مهار پکن

 به گزارش نیویورک تایمز، این دیدار نشان‌دهنده‌ تلاش پکن برای جهت‌دهی به فضای سیاسی تایوان است؛ رویکردی که در آن، چین به احزابِ همسو با مواضع خود نزدیک می‌شود و احزاب مخالف را طرد می‌کند. پکن از حزب حاکم «دموکراتیک مترقی» تایوان که ادعای مالکیت چین بر این جزیره را نمی‌پذیرد، دوری می‌گزیند. در مقابل، چین روابط خود را با حزب ملی‌گرا که خواهان روابط نزدیک‌تر با پکن است، حفظ می‌کند.

بر اساس تصاویر پخش‌شده از این دیدار در تلویزیون تایوان، شی در آغاز گفت‌وگوها به چنگ گفت: «جهان امروز تا رسیدن به آرامش فاصله‌ زیادی دارد و همین امر، صلح را بیش از پیش ارزشمند می‌سازد. هم‌وطنان در هر دو سوی تنگه، چینی و اعضای یک خانواده هستند و تمایل به صلح، توسعه، تبادلات و همکاری، آرمانی مشترک است.» چنگ نیز در پاسخ، با اشاره به شعار برنامه‌ی احیای ملیِ شی، گفت: «رستاخیز باشکوه ملت چین، همان رستاخیز مشترک مردمانِ دو سوی تنگه است.»

چنگ نخستین رهبر مستقر حزب ملی‌گرا در یک دهه‌ اخیر است که با شی گفت‌وگو می‌کند. به نظر می‌رسد هدفِ شی از این تعاملات، افزایش فشار بر «لای چینگ-ته»، رئیس‌جمهور تایوان از حزب دموکراتیک مترقی باشد؛ کسی که می‌خواهد آینده‌ تایوان را مستقل و جدا از چین رقم بزند. این دیدار، جایگاه یکی از رقبای لای را ارتقا می‌بخشد و به‌طور بالقوه، استدلال او مبنی بر لزوم اتکای تایوان به واشنگتن برای ایجاد بازدارندگی در برابر تهدیدهای پکن را تضعیف می‌کند. لای پیشنهاد داده است که بودجه‌ نظامی تایوان از طریق یک بسته‌ ۴۰‌میلیارد دلاری (علاوه بر هزینه‌های معمول بودجه) افزایش یابد و این مبلغ طی یک دوره‌ هشت‌ساله هزینه شود.«آماندا هسیائو»، مدیر بخش سیاستگذاری چین در شرکت مشاوره‌ی «گروه اوراسیا»، در این باره می‌گوید: «شی می‌خواهد با نشان دادن مزایای اتخاذ یک موضع آشتی‌جویانه‌تر در قبال چین، در میان مردم تایوان نسبت به تمرکز دولتِ لای چینگ‌ته بر مساله‌ دفاع از خود، ایجاد تردید کند.»

این گفت‌وگوها با چنگ همچنین می‌تواند برای شی، که در حال آماده‌سازی برای نشست ماه آینده با ترامپ در چین است، یک هدف تاکتیکی به همراه داشته باشد. هسیائو معتقد است: «این روایت از چین به‌عنوان یک صلح‌طلب، می‌تواند به شی کمک کند تا استدلال قانع‌کننده‌تری برای ترامپ بیاورد؛ مثلا اینکه چرا رئیس‌جمهور آمریکا باید فروش سلاح به تایوان را متوقف کند.» با این حال، پیام شی ممکن است برای جلب نظر رأی‌دهندگان تایوانی با چالش مواجه شود. حتی در شرایطی که تعرفه‌های ترامپ به اعتماد عمومی تایوانی‌ها نسبت به ایالات متحده لطمه زده است، میزان اعتماد آنها به چین از این هم پایین‌تر است. بر اساس نظرسنجی ماه ژانویه‌ «آکادمیا سینیکا» (یک موسسه‌ تحقیقاتی در تایوان)، ۳۴درصد از تایوانی‌ها ایالات متحده را «کشوری قابل اعتماد» دانسته‌اند، درحالی‌که این رقم در مورد چین تنها ۱۷ درصد بوده است. چین ممکن است مشوق‌های تجاری و اقتصادی گوناگونی را برای ترغیب تایوان به نزدیکیِ بیشتر با پکن ارائه دهد. اما این مشوق‌ها تحت‌الشعاعِ فشارهای نظامی مستمر پکن بر تایوان قرار می‌گیرد؛ فشار‌هایی که در سال‌های اخیر شامل رزمایش‌هایی برای شبیه‌سازی محاصره‌ی دریایی و حملات آبی-خاکی بوده است.

«وی-فنگ تزنگ»، استاد دانشگاه ملی چنگچی در تایپه که در زمینه‌ روابط دو سوی تنگه تحقیق می‌کند، می‌گوید: «اگر چنگ لی-وون می‌خواهد مردم تایوان به‌وضوح احساس کنند که او در سفرش دستاوردی داشته، سریع‌ترین راه، کاهش فعالیت‌های نظامی چین علیه تایوان است. اما این امر بعید به نظر می‌رسد، زیرا او به‌عنوان یک رهبر اپوزیسیون، اهرم فشار لازم برای مذاکره بر سر این موضوع را با شی جین‌پینگ در اختیار ندارد.» چنگ روز سه‌شنبه، پیش از عزیمت به چین، در نشست حزب ملی‌گرا در تایپه گفت: «شعله‌های جنگ در حال گسترش است و مردم نگران‌اند. ما در تایوان باید تمام تلاش خود را برای جلوگیری از وقوع جنگ به کار ببندیم.»