جنوب در خطر اشغال دائمی

«کریستینا گلدباوم»، «ساموئل گرانادوس» و «سنجانا وارگس» در گزارشی برای نیویورک تایمز نوشتند، پس از صدور هشدارهای تخلیه گسترده توسط اسرائیل برای تقریبا تمام جنوب، تمام روستاها خالی از سکنه شده‌اند. حملات هوایی اسرائیل خانه‌ها را ویران، پل‌ها را قطع و بخش‌هایی از شهرها را با خاک یکسان کرده است. نیروهای زمینی اسرائیل در جنوب لبنان عمیق‌تر پیشروی کرده‌ و در زمین‌های ناهموار با نیروهای حزب‌الله درگیر شده‌اند. این جنگ، عدم اطمینان شدیدی را برای جنوب (منطقه‌ای عمدتا شیعه‌نشین که دهه‌هاست پایگاه حزب‌الله است) به ارمغان آورده است.

طی روزهای گذشته، مقامات اسرائیلی صریح‌ترین طرح خود تا به امروز را برای اشغال نواری از جنوب لبنان از مرز تا رودخانه لیتانی پس از پایان حمله زمینی ارائه کردند. این طرح حدود ۱۰ درصد از کل لبنان را تشکیل می‌دهد. مقامات اسرائیلی می‌گویند که هدفشان ایجاد یک «منطقه امنیتی» برای جلوگیری از استفاده از این منطقه برای حمله به اسرائیل است. اسرائیل کاتز، وزیر جنگ این رژیم، گفت که صدها هزار لبنانی آواره که از جنوب گریخته‌اند، تا زمانی که «ایمنی و امنیت ساکنان شمال اسرائیل تضمین نشود»، اجازه بازگشت به خانه‌های خود را نخواهند داشت. دولت لبنان عملیات نظامی اسرائیل را محکوم کرده و از جامعه بین‌المللی درخواست مداخله کرده است. هفته گذشته، نواف سلام، نخست‌وزیر، به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، در مورد خطر الحاق سرزمین‌های جنوب رودخانه لیتانی به اسرائیل هشدار داد.

ویران کردن روستاهای مرزی

کاتز تاکید کرد که طرح اسرائیل در جنوب لبنان شامل تخریب کامل شهرهای لبنان در مرز است. بسیاری از روستاهای مرزی لبنان در جنگ سال ۲۰۲۴ ویران شدند. حداقل شش روستا در آن جنگ شاهد تخریب گسترده بودند. حملات هوایی اسرائیل که پس از آتش‌بس ادامه یافت، بازسازی در آن روستاها را عملا برای ساکنان غیرممکن کرد. «علاء سلیمان»، ۴۰ ساله، که از خانه‌اش در کفر کیلا، روستایی در امتداد مرز با اسرائیل، گریخته است، گفت: «پس از آخرین جنگ در سال ۲۰۲۴، چیزی برای بازگشت وجود نداشت. حتی وقتی مردم سعی می‌کردند خانه‌های پیش‌ساخته بسازند، هدف حملات هوایی قرار می‌گرفتند. این بدان معنا بود که ما هیچ امیدی به بازگشت نداشتیم».

از زمان آغاز جدیدترین جنگ در ماه گذشته، به نظر می‌رسد که اسرائیل تخریب شهرهای مرزی را تسریع کرده است. یک ویدئو که در رسانه‌های اجتماعی منتشر شده، چندین انفجار بزرگ همزمان را در ۱۷ مارس در عیتا الشعب، که حدود یک مایل از مرز فاصله دارد، نشان می‌دهد. تصاویر ماهواره‌ای که بعدا در همان روز توسط نیویورک تایمز مشاهده شد، خسارات وارده به منطقه را تایید کرد. این شهر در سال ۲۰۲۴ به شدت آسیب دیده بود. به گفته کاتز، تخریب جوامع در امتداد مرز بخشی از یک استراتژی عمدی ارتش اسرائیل است. او گفت که رویه با خاک یکسان کردن خانه‌ها در جنوب لبنان «دنباله‌روی از مدل رفح و بیت حانون در غزه است». در آنجا، اسرائیل از بولدوزرها و تخریب‌های کنترل‌شده برای از بین بردن کل محله‌ها استفاده کرد.

بمباران پل‌ها

در ماه مارس، ارتش اسرائیل بیشتر پل‌های کلیدی در سراسر رودخانه لیتانی را تخریب کرد. این رژیم مدعی است که این اقدام تلاشی برای جلوگیری از انتقال نیروهای کمکی و تجهیزات جنگی حزب‌الله به جنوب لبنان بوده است. این آبراه که در دورترین نقطه تا ۲۰ مایل از مرز اسرائیل فاصله دارد، مدت‌هاست که خط جداکننده بین جنوب لبنان و بقیه کشور را مشخص می‌کند.

بخش عمده‌ای از رودخانه لیتانی در پایه یک دره واقع شده است و این پل‌ها را حیاتی می‌کند؛ هم برای خروج غیرنظامیانی که هنوز در جنوب زندگی می‌کنند و هم برای رسیدن تجهیزات پزشکی، غذا و سایر ملزومات به کسانی که باقی مانده‌اند. اسرائیل با منفجر کردن پل‌های اصلی که شمال لبنان را به جنوب متصل می‌کنند، تردد غیرنظامیان را به چند گذرگاه کوچک‌تر محدود کرده است. اگر اسرائیل این گذرگاه‌ها را هدف قرار دهد، جنوب لبنان تقریبا به طور کامل از شمال جدا خواهد شد. مقامات اسرائیلی روشن نکرده‌اند که آیا ارتش به خود رودخانه خواهد رسید یا فقط آن را از دور کنترل می‌کند، و همچنین نگفته‌اند که ارتش چه مدت قصد دارد در آنجا بماند.

حمله زمینی

پس از جنگ قبلی بین حزب‌الله و اسرائیل که در اواخر سال ۲۰۲۴ با توافق آتش‌بس به پایان رسید، ارتش اسرائیل پنج پاسگاه مرزی در نزدیکی مرز داخل لبنان را اشغال کرد. به گفته دو مقام اسرائیلی (به شرط فاش نشدن نام)، این رژیم از زمان آغاز جنگ جدید، حداقل ۵۰۰۰ نیروی زمینی اعزام کرده است. تصاویر ماهواره‌ای که توسط نیویورک تایمز تجزیه و تحلیل شده‌اند، خودروهای اسرائیلی را در مواضع نظامی جدید در چهار شهر لبنان در نزدیکی مرز اسرائیل نشان می‌دهند. تا اواخر ماه مارس، خودروها در اعماق بیشتری از خاک لبنان نسبت به جایی که نیروهای اسرائیلی قبلا در طول حمله زمینی ۲۰۲۴ به آنجا رسیده بودند، قابل مشاهده نبودند. در شهر مرزی خیام، تصاویر مناطق ویران شده و ساختمان‌های تخریب شده در نقاط مختلف شهر را نشان می‌دهد.

«جرمی بینی»، متخصص دفاع خاورمیانه در جینز، یک شرکت اطلاعات دفاعی مستقر در لندن، گفت که ترکیبی از تانک‌های مرکاوا و نفربرهای زرهی در تصاویر قابل مشاهده است. اخبار تخریب در خیام باعث نگرانی ساکنان شده است که تقریبا همه آنها هنگام شروع جنگ فرار کرده‌اند. علی عکار، ۷۸ ساله، که از خانه‌اش در خیام آواره شده است، گفت: «بعد از جنگ قبلی، خانه‌مان را بازسازی کردیم. گفتیم که دیگر تمام شده است. اما حالا همه چیز دوباره در حال ویران شدن است. در جنگ قبلی، کمی امید به بازگشت به خانه داشتیم. حالا دیگر هیچ امیدی نداریم.» تصاویر ماهواره‌ای که توسط نیویورک تایمز تایید شده است، همچنین نشان می‌دهد که ارتش اسرائیل در بیمارستانی در نزدیکی میس الجبل، شهری در نزدیکی مرز اسرائیل و لبنان، حضور داشته است. تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد که ظاهرا خودروهای زرهی در موقعیت‌های مختلف اطراف مجتمع بیمارستان مستقر بوده‌اند.

هدف قرار دادن زیرساخت‌ها

حملات هوایی اسرائیل همچنین به خانه‌ها، پمپ بنزین‌ها، صرافی‌ها و سایر زیرساخت‌های غیرنظامی که ارتش اسرائیل می‌گوید توسط حزب‌الله مورد استفاده قرار می‌گیرند، حمله کرده است. اسرائیل در ماه مارس حداقل چهار جایگاه سوخت تحت مدیریت شرکت نفت الامانه، یک توزیع‌کننده بزرگ سوخت که پیش از این به دلیل ارتباط ادعایی با حزب‌الله تحت تحریم‌های ایالات متحده قرار گرفته بود، را هدف قرار داد. مقامات اسرائیلی می‌گویند این جایگاه‌ها «زیرساخت اقتصادی قابل‌توجهی» برای این گروه هستند.

فیلمی که توسط خبرگزاری فرانسه گرفته شده، خسارت به یک جایگاه سوخت بین شهرهای ناقوره و صور، در جنوب غربی لبنان را نشان می‌دهد. تابلویی از سقف آویزان است که تا حدی آسیب دیده و یک دهانه بزرگ روی پیاده‌رو قابل مشاهده است. درحالی‌که مقامات اسرائیلی می‌گویند این جایگاه‌های سوخت به تامین مالی حزب‌الله کمک می‌کنند، به بسیاری از لبنانی‌ها نیز سود رسانده‌اند. گاهی اوقات، آنها سوخت را با قیمت‌های یارانه‌ای فروخته‌اند و به عنوان یک راه نجات برای مردم فقیرتر عمل کرده‌اند. این ویرانی ساکنان جنوب را که فرار کرده‌اند و از دور شاهد ویرانی شهرها و روستاهای خود بوده‌اند، نگران کرده است. هودا رجب، ۲۸ ساله، که از خانه‌اش در حومه خیام آواره شده است، گفت: «ویرانی‌ها و درگیری‌های بسیار بیشتری وجود دارد، خطرات این جنگ بسیار بیشتر از جنگ قبلی است. اکنون ما می‌پرسیم: آیا ما هرگز می‌توانیم به خانه برگردیم؟ حتی اگر بتوانیم، آیا چیزی برای بازگشت ما وجود خواهد داشت؟»