دیپلماسی ژرمن‌ها در خلیج‌فارس

به گزارش خبرگزاری دولتی قطر، صدراعظم آلمان را در این سفر یک هیات تجاری بلندپایه، شامل مدیران ارشد شرکت‌های «ایرباس»، «دویچه پست دی‌اچ‌ال» و «یونیپر»، همراهی می‌کردند. این هیات در فرودگاه بین‌المللی حمد مورد استقبال شیخ فیصل بن‌ثانی بن‌فیصل آل‌ثانی، وزیر صنعت و تجارت قطر قرار گرفت. مرتس ساعاتی بعد، به همراه شیخ محمد بن‌عبدالرحمن آل‌ثانی، نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قطر، ریاست مشترک میزگرد تجاری آلمان و قطر را در دوحه بر عهده گرفت.

 قطر و آلمان از روابط اقتصادی مستحکمی برخوردارند. بر اساس آمارهای وزارت خارجه آلمان، میزان صادرات این کشور به قطر در سال۲۰۲۳ حدود ۱.۲میلیارد یورو (۱.۴میلیارد دلار) بوده، درحالی‌که واردات آلمان از این کشور حاشیه خلیج فارس در همان سال به حدود ۶۰۰‌میلیون یورو رسیده است. به گزارش المانیتور، نخست‌وزیر قطر خاطرنشان کرد که این کشور از طریق «سازمان سرمایه‌گذاری قطر» (صندوق ثروت ملی این کشور)، به یکی از سرمایه‌گذاران خارجی اصلی در آلمان تبدیل شده است.

برلین در تلاش است تا از روابط خود با غول‌های انرژی خلیج‌فارس بهره‌برداری کند. در همین راستا، مرتس روز چهارشنبه نیز به عربستان سعودی رفت و با مقام‌های این کشور (از جمله با محمد بن‌سلمان، ولیعهد این پادشاهی) در مورد طیف گسترده‌ای از موضوعات گفت‌وگو کرد. این نخستین سفر او به این کشور از زمان تصدی مقام صدراعظمی در ماه مه گذشته بود. مرتس پیش از ترک ریاض به خبرنگاران گفت که کشورهای خلیج‌فارس می‌توانند به آلمان در «متنوع‌سازی زنجیره‌های تامین نفت و گاز» کمک کنند. او در جمله‌ای که کنایه‌ای آشکار به واشنگتن به نظر می‌رسید، افزود: «ممکن است همه شرکای ما ارزش‌ها و منافع کاملا یکسانی با ما نداشته باشند، اما در این دیدگاه مشترک هستیم که به نظم جهانی‌ای نیاز داریم که در آن بتوانیم به توافقات اعتماد کنیم و با یکدیگر با احترام رفتار کنیم.»

پیش‌تر در روز یکشنبه، شرکت‌های انرژی آلمانی «EnBW» و «VNG» و شرکت انرژی‌های تجدیدپذیر سعودی «آکوا پاور» (ACWA Power)، تفاهم‌نامه‌ای را برای ایجاد کریدوری به‌منظور واردات آمونیاک سبز امضا کردند که قرار است در پروژه‌های انرژی هیدروژنی آلمان مورد استفاده قرار گیرد. این قراردادها بر پایه توافق پیشین خلیج‌فارس و آلمان در سال۲۰۲۲ بنا شده‌اند؛ زمانی که شرکت دولتی «قطر انرژی» قراردادی را با غول انرژی آمریکایی «کونوکو فیلیپس» امضا کرد تا سالانه حدود ۲‌میلیارد مترمکعب گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) به آلمان صادر کند. این قرارداد ۱۵ساله است و انتظار می‌رود نخستین محموله آن امسال تحویل داده شود.

 آلمان همچنان وابستگی شدیدی به ال‌ان‌جی آمریکا دارد و با توجه به اینکه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا از صادرات انرژی به‌عنوان اهرمی در مذاکرات تعرفه‌ای استفاده می‌کند، برلین کاوش برای یافتن منابع جایگزین را آغاز کرده است. طبق اعلام «انجمن صنایع انرژی و آب آلمان»، ال‌ان‌جی تقریبا ۱۰درصد از کل واردات گاز آلمان در سال ۲۰۲۵ را تشکیل داده که حدود ۹۶درصد آن از ایالات متحده تامین شده است. پیش از جنگ اوکراین، ۵۵درصد از واردات گاز طبیعی آلمان از روسیه تامین می‌شد. آلمان همچنین در زمینه فناوری انرژی‌های تجدیدپذیر به شدت به چین وابسته است. بر اساس آمارهای اداره فدرال آمار آلمان، در سال۲۰۲۲ حدود ۸۷درصد از سیستم‌های فتوولتائیک این کشور از پکن وارد شده است. همچنین طبق داده‌های وزارت اقتصاد آلمان در سال۲۰۲۴، بیش از ۹۰درصد آهن‌رباهای دائمی مورد استفاده در توربین‌های بادی، خودروهای برقی و سایر صنایع، از چین تامین شده است.

در جبهه دفاعی، عربستان سعودی مدت‌هاست که علاقه خود را به خرید هواپیماهای ترابری نظامی ایرباس A۴۰۰M ابراز کرده است؛ اما آلمان پس از قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار سعودی در استانبول در سال۲۰۱۸، صادرات تسلیحات به این پادشاهی را به حالت تعلیق درآورد. این محدودیت‌ها در سال۲۰۲۳ تا حدی کاهش یافت. مرتس پیش از این سفر گفته بود که نگرانی‌های حقوق بشری را با ولیعهد مطرح خواهد کرد، هرچند هنوز مشخص نیست که آیا این موضوع مورد بحث قرار گرفته است یا خیر.