ایران و آمریکا امروز با میانجیگری پاکستان گفتوگو میکنند
همه نگاهها به اسلامآباد
در همین ارتباط، مجید تختروانچی، معاون سیاسی وزارت خارجه ایران، در نشست روز جمعه با حضور سفرا و روسای نمایندگیهای دیپلماتیک خارجی و سازمانهای بینالمللی مقیم تهران، تاکید کرد که توافق شده طرح ۱۰مادهای ایران مبنای مذاکره قرار گیرد. در این طرح بر چند اصل کلیدی از جمله توقف جنگ، آتشبس در همه جبههها، غنیسازی و رفع تحریم و مدیریت ایران بر تنگه هرمز تاکید شده است. تشدید رایزنیهای بینالمللی با وزیر خارجه ایران گویای اهمیت دو مولفه یعنی تنگه هرمز و آتشبس در سراسر منطقه است. در این چشمانداز، شامگاه پنجشنبه عراقچی با همتای آلمانی خود یوهان واده فول گفتوگو کرد. در این تماس عراقچی تاکید کرد که توقف حملات متجاوزان در منطقه و لبنان بخش لاینفک تفاهم آتشبس است که مورد تاکید میانجی پاکستانی نیز قرار گرفته است.
در تماس تلفنی با ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، نیز مساله تجاوز اسرائیل علیه لبنان مورد توجه قرار گرفت و رئیس دستگاه دیپلماسی بر لزوم واکنش جدی و مداخله جامعه بینالمللی از جمله کشورهای اروپایی برای توقف حملات رژیم صهیونیستی علیه لبنان تاکید کرد. نوئل بارو، نیز ضمن استقبال از توقف جنگ، ابراز امیدواری کرد با پیشرفت در مذاکرات شاهد برقراری ثبات و آرامش پایدار در سراسر منطقه باشیم. در تماس عراقچی و خوسه مانوئل آلبارز، وزیر خارجه اسپانیا نیز رئیس دستگاه دیپلماسی گفت که مواضع ارزشمند اسپانیا در دفاع از حقوق بینالملل و ارزشهای انسانی مورد توجه و تمجید ملت ایران و جامعه بینالمللی قرار گرفت و هیچگاه فراموش نخواهد شد. آلبارز نیز تاکید کرد اسپانیا از همان ابتدا بر غیر قانونی بودن حملات نظامی علیه ایران تاکید داشته است.
اما تماس تلفنی عراقچی با سرگئی لاوروف به مساله تنگه هرمز اختصاص داشت. وزیر امور خارجه ایران در این تماس در خصوص آخرین وضعیت تنگه هرمز گفت: «تردد امن در این آبراه بر اساس دستورالعملها و در هماهنگی با نیروهای مسلح ایران و از طریق مسیرهای تعیینشده و با رعایت تدابیر فنی موجود مقدور خواهد بود؛ البته اگر طرف آمریکایی به تعهدات خود پایبند باشد.» لاوروف نیز با استقبال از توقف تجاوز نظامی علیه ایران، بر حمایت این کشور از تلاشها برای پایان جنگ و بازگشت ثبات و امنیت پایدار در کل منطقه تاکید کرد.
دو روایت ایران از مدیریت تنگه هرمز
این در حالی است که درخصوص آخرین وضعیت تنگه هرمز، روز پنجشنبه محمدرضا رضاییکوچی، رئیس کمیسیون عمران مجلس، از ممنوعیت ابدی عبور کشتیهای آمریکایی و اسرائیلی و دریافت عوارض به ریال در طرح اقدام راهبردی امنیت تنگه هرمز خبر داد. محمدرضا کوچی با اعلام این خبر اظهار کرد: «طرح «اقدام راهبردی تامین امنیت و پیشرفت پایدار تنگه هرمز و خلیج فارس» با همکاری جمعی از نمایندگان تدوین شده و پیشبینی میشود در هفته پیشرو با رای قاطع نمایندگان به تصویب رسیده و برای اجرا ابلاغ شود.»
۵ محور اصلی این طرح عبارت است از: «ممنوعیت تردد کشتیهای متخاصم، دریافت عوارض عبور و راهبری، حمایت از پول ملی یعنی در راستای تقویت ارزش ریال، تمامی هزینههای دریافتی از کشتیهای خارجی بابت خدمات راهبری و هدایت، باید منحصرا به صورت «ریال» پرداخت شود.» الزام استفاده از نام «خلیجفارس» و نحوه تخصیص درآمدها به این ترتیب که درآمدهای حاصل از اجرای این طرح به دو بخش تقسیم میشود؛ ۳۰درصد از درآمدها جهت تقویت بنیه نظامی و حفظ امنیت منطقه و ۷۰درصد باقیمانده جهت بهبود معیشت مردم و پیشرفت پایدار اختصاص خواهد یافت.
در این بین سعید خطیبزاده، معاون وزیر امور خارجه ایران نیز در مصاحبهای با شبکه الجزیره انگلیسی گفت تنگه هرمز باز است، اما کشتیها باید با توجه به مینها و اقدامات نظامی با نیروهای ایرانی هماهنگ کنند. وی همچنین افزود همه شناورها حتی آمریکایی میتوانند مادامی که «رفتار خصمانه» نداشته باشند از این تنگه عبور کنند. البته به سبب منطقه جنگی و ترتیباتی که ایران در جریان این جنگ و تهاجم علیه کشور در پیش گرفت محدودیتهای فنی وجود دارد. بنا بر این برخی محدودیتهای فنی هست و لذا همه کشتیهایی که میخواهند از تنگه عبور کنند باید با ارتش و نیروهای نظامی ما ارتباط برقرار کنند؛ به سبب محدودیتها در این تنگه، و اینکه هرمز، پهنای بسیار کمی دارد.
امکان دستیابی به خاتمه کامل جنگ
پیشتر چهارشنبه شب نیز وزیر خارجه تماسهای مهمی با همتایان خود در کشورهای دیگر داشت. در تماس تلفنی وزیر خارجه ایران و هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، فیدان با هشدار نسبت به نقش مخرب رژیم اسرائیل، خواستار هوشیاری همه طرفها نسبت به دسیسههای این رژیم برای جلوگیری از موفقیت روند توافق شده شد. عراقچی نیز ضمن قدردانی از مساعی جمیله ترکیه برای برقراری صلح گفت: « ایران با رویکردی مسوولانه حاضر به پذیرش آتشبس بهعنوان زمینهای برای خاتمه کامل جنگ شد و با توجه به توافق انجامشده مبنی بر مبنا قرار گرفتن طرح ۱۰ مادهای ایران برای مذاکرات و در صورت وجود جدیت در طرف آمریکایی، دستیابی به خاتمه کامل جنگ و برقراری ثبات و امنیت پایدار ممکن خواهد شد.» همچنین چهارشنبه عصر ۱۹فروردین، وزیر امور خارجه در گفتوگو با همتای فنلاندی خود، با ابراز تاسف از موضع غیراصولی و نامناسب برخی کشورهای اروپایی درباره جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نسبت به پیامدهای عادیسازی قانون شکنی و نقض اصول بنیادین منشور ملل متحد برای کل جامعه جهانی هشدار داد.
رایزنی دیگر وزیر خارجه کشورمان با کنستانتینوس کمبوس، وزیر امور خارجه قبرس بود. در این تماس تلفنی، وزیر امور خارجه کشورمان با تبیین رویکرد مسوولانه ایران در پذیرش پیشنهاد میانجیگران برای آتشبس جهت تمهید مذاکرات خاتمه کامل جنگ، تصریح کرد که با توجه به بدعهدیهای مکرر آمریکا، دنیا با بدبینی عملکرد آمریکا را نظاره میکند. وزیر امور خارجه قبرس که کشورش ریاست دورهای اتحادیه اروپا را به عهده دارد نیز در این گفتوگوی تلفنی با ابراز خرسندی از توقف جنگ و اعلام آتشبس، بر ضرورت پایبندی همه طرفها به آتشبس و تمرکز بر مسیر دیپلماتیک در منطقه تاکید کرد.
فرستاده کرهجنوبی به ایران میآید
از سوی دیگر چو هیون، وزیر امور خارجه کرهجنوبی ظهر روز پنجشنبه با وزیر امور خارجه کشورمان بهصورت تلفنی گفتوگو کرد.عراقچی در این تماس گفت: «در صورت پایبندی طرف مقابل به تعهدات خود در دوره توقف جنگ، تردد امن در تنگه هرمز در هماهنگی با نیروهای مسلح ایران و با نظرداشت محدودیتهای فنی موجود مقدور خواهد بود.» وزیر امور خارجه کرهجنوبی ضمن استقبال از اعلام آتشبس و توقف درگیریها در همه جبههها، بر اهمیت توقف حملات نظامی در کل منطقه و تضمین ثبات و امنیت پایدار با تداوم مذاکرات و حصول نتایج ملموس تاکید نمود. این در حالی است که وزارت امور خارجه کرهجنوبی روز پنجشنبه اعلام کرد که این کشور یک فرستاده ویژه به ایران اعزام خواهد کرد تا وضعیت خاورمیانه را مورد بررسی قرار دهد. سئول گفته این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که گزارشهای متناقضی از سوی ایالات متحده و ایران درباره وضعیت بازگشایی تنگه هرمز همچنان منتشر میشود.
وزیر امور خارجه کشورمان چهارشنبه شب با فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه عربستان نیز رایزنی و تصریح کرد: «متاسفانه طرف آمریکایی دو بار در میانه روند مذاکرات هستهای اقدام به تجاوز نظامی علیه ایران کرد و این بار هم هنوز دیپلماسی و مذاکرات شکل نگرفته، برخلاف تعهدات خود عمل میکند.» وزیر امور خارجه عربستان هم بر حمایت کشورش از توافق آتشبس و تلاشهای جاری برای بازگشت ثبات و امنیت به منطقه تاکید کرد. عراقچی با وزرای خارجه مصر و عراق نیز رایزنیهایی داشت.
