بسته پیشنهادی ایران آماده است؛
دلار در دوراهی امید و تردید
مهمترین سیگنال اثرگذار بر بازار، اظهارات معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه درباره گنجاندن «منافع مشترک» در حوزههای نفت و گاز، معدن و حتی خرید هواپیما در متن مذاکرات بود. طرح این موضوع که برای پایداری توافق باید منافع اقتصادی آمریکا نیز دیده شود، از منظر بازار به معنای تلاش برای طراحی توافقی با پشتوانه اقتصادی ملموس تلقی شد. چنین ادبیاتی معمولا بهعنوان نشانهای از ورود مذاکرات به فاز جزئیتر و عملیاتیتر برداشت میشود؛ فازی که در صورت تحقق میتواند چشمانداز کاهش محدودیتهای تجاری و مالی را تقویت کند. با این حال، بازار واکنشی یکدست کاهشی نشان نداد و برعکس، قیمتها افزایش یافت؛ موضوعی که نشان میدهد معاملهگران همچنان نسبت به سرانجام مذاکرات با احتیاط برخورد میکنند.
در سوی دیگر، اظهارات معاون سیاسی وزارت امور خارجه مبنی بر مشروط بودن توافق به برداشتن تحریمها، یادآور گره اصلی گفتوگوها بود. تاکید بر اینکه تحریمها باید روی میز مذاکره باشند و نیز هشدار درباره پاسخ متقابل در صورت احساس تهدید نظامی، سطحی از ریسک سیاسی را در ذهن فعالان بازار زنده نگه داشت. بازار ارز ایران در سالهای اخیر نشان داده است که بیش از هر چیز به «ریسک ادراکشده» واکنش نشان میدهد؛ بنابراین حتی در صورت طرح مباحث اقتصادی مثبت، اگر همزمان نشانههایی از تداوم تنش یا عدم قطعیت دیده شود، تقاضای احتیاطی برای ارز و طلا فروکش نمیکند.
اظهارات عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس نیز بر این فضای دوگانه افزود. تاکید بر اینکه موضوع توقف غنیسازی یا خروج ذخایر هستهای مطرح نیست و مذاکرات ژنو به مسائل موشکی و منطقهای ارتباطی ندارد، از یک سو میتواند نشانه محدود بودن دامنه مذاکرات باشد و از سوی دیگر، احتمال طولانی شدن مسیر رسیدن به توافق جامع را تقویت کند. همچنین ابراز نگرانی درباره اتلاف وقت و خوشبین نبودن به نتیجه، سیگنالی بود که بخشی از معاملهگران را به سمت حفظ موقعیتهای خرید سوق داد.
در مجموع، واکنش افزایشی بازار را میتوان حاصل برآیند دو نیروی متضاد دانست: از یکسو طرح منافع مشترک اقتصادی که میتواند در صورت پیشرفت عملی، چشمانداز کاهش تحریمها و تعدیل انتظارات تورمی را تقویت کند؛ و از سوی دیگر، تداوم عدم قطعیت درباره رفع تحریمها و سطح تنشهای سیاسی که مانع از شکلگیری موج فروش گسترده در بازار ارز و طلا میشود. تا زمانی که نشانهای روشن از توافق عملی و زمانبندی مشخص برای اجرای آن منتشر نشود، به نظر میرسد بازارها در وضعیت نوسانی با تمایل به احتیاط باقی بمانند و هر خبر تازه، چه مثبت و چه منفی، بتواند به سرعت جهت قیمتها را تغییر دهد.
