چرا پلتفرم روسی فعالیت تبهکاران را ممنوع نمیکند؟
بازار سیاه مخوف چینیها در تلگرام
میزان کامل شکست تلگرام در ریشهکن کردن بازار کلاهبرداری، اواخر ماه مارس گذشته، زمانی که دولت بریتانیا رسما شینبی گارانتی را تحریم و آن را بهعنوان تسهیلکننده قاچاق انسان معرفی کرد، مورد آزمایش قرار گرفت. با این حال، تقریبا سه هفته بعد، تلگرام هنوز حسابهای شینبی را در سرویس خود حذف نکرده است و از زمان اعمال این تحریمها، بیش از نیممیلیارد دلار معاملات غیرقانونی را تسهیل کرده است.
طبق اعلام شرکت ردیابی ارزهای دیجیتال Elliptic، شینبی گارانتی در ۱۹ روز پس از تحریمهای دولت بریتانیا، ۵۰۵میلیون دلار تراکنش انجام داده و دهها هزار کاربر دیگر به آن اضافه کرده است تا در مجموع به نزدیک به نیممیلیون خریدار و فروشنده برسد. Elliptic میگوید نشانهای مبنی بر اینکه تلگرام اقدامی برای ممنوعیت این بازار یا حسابهای آن انجام داده باشد، مشاهده نکرده است. تام رابینسون، یکی از بنیانگذاران و دانشمند ارشد Elliptic، میگوید: «شینبی همچنان با قدرت به کار خود ادامه میدهد. آنها در مسیر تبدیل شدن به بزرگترین بازار از این نوع هستند که تاکنون وجود داشته است.»
گری وارنر، محقق امنیتی که بهعنوان مدیر اطلاعات در شرکت امنیت سایبری DarkTower، شینبی گارانتی را دنبال کرده است، میگوید: «امتناع آشکار تلگرام از حذف بازار سیاه - که تنها یکی از بازارهای سیاه چینی زبان است که در معرض دید عموم در تلگرام فعالیت میکند - نشاندهنده فقدان وحشتناک پاسخگویی است.» وارنر میگوید: «این موضوع مرا شگفتزده میکند. به معنای واقعی کلمه هیچ شرکت قانونی در جهان وجود ندارد که میزبان این سطح از فعالیتهای مجرمانه باشد و در مورد آن تا این حد شفاف باشد. هیچ چیز حتی به این سطح نزدیک هم نمیشود.» تلگرام به درخواستهای متعدد وایرد برای اظهارنظر در مورد میزبانی شینبی گارانتی پس از تحریم بریتانیا پاسخی نداد. با این حال، در ژوئن سال گذشته، سخنگوی تلگرام، میزبانی شینبی گارانتی و سایر بازارهای سیاه چینی زبان توسط تلگرام را با این استدلال توجیه کرد که آنها به شهروندان چینی اجازه میدهند «به دنبال راههای جایگزین برای انتقال وجوه در سطح بینالمللی باشند»؛ چرا که چین کنترلهای سختگیرانه مالی روی مردم خود دارد.
در بیانیه تلگرام به وایرد در آن زمان آمده بود: «ما گزارشها را مورد به مورد ارزیابی میکنیم و قاطعانه ممنوعیتهای کلی را رد میکنیم - بهویژه زمانی که کاربران سعی در دور زدن محدودیتهای ظالمانه اعمالشده توسط رژیمهای اقتدارگرا دارند. ما در تعهد خود به حفاظت از حریم خصوصی کاربران و دفاع از آزادیهای اساسی، از جمله حق استقلال مالی، تزلزلناپذیر باقی میمانیم.»
این توصیف از شینبی گارانتی بهعنوان یک «راه جایگزین» بیضرر برای انتقال پول بینالمللی، پیش از این توسط یافتههای Elliptic مبنی بر اینکه شینبی عمدتا بهعنوان یک سرویس پولشویی برای صنعت گسترده کلاهبرداری ارزهای دیجیتال مورد استفاده قرار میگیرد، بهصراحت نقد شده بود. این صنعت شامل سندیکاهای سازمانیافته تحت مدیریت چینیها است که مجتمعهایی را در سراسر میانمار، کامبوج و لائوس کنترل میکنند و صدها هزار قربانی قاچاق انسان را مجبور به کار بهعنوان کلاهبردار میکنند. Elliptic همین ماه گذشته فهرستهایی را پیدا کرد که شینبی گارانتی محصولاتی را ارائه میدهد که به نظر میرسد برای عملیات قاچاق انسان در نظر گرفته شدهاند، از جمله باتومهای برقی، شوکر و دستبند.
در تاریخ ۲۶ مارس، دفتر امور خارجه، کشورهای مشترکالمنافع و توسعه بریتانیا رسما شرکت شینبی را به دلیل نقش ادعاییاش در کلاهبرداری و قاچاق انسان تحریم کرد. در اطلاعیه تحریمها آمده است: «شینبی امکان راهاندازی مراکز کلاهبرداری در جنوب شرقی آسیا را فراهم کرده و از آن سود میبرد.» ناظران میگویند که رفتار با افراد در این مراکز کلاهبرداری، سوءاستفاده جدی از آنهاست که مورد مجازات ظالمانه، غیرانسانی و تحقیرآمیز قرار میگیرند و همچون برده در مراکز نگهداری میشوند و مجبور به انجام کارهایی هستند که مورد رضایت آنها نیست.
شینبی گارانتی همچنین میزبان طیف گستردهای از پیشنهادات بازار سیاه دیگر بوده است، از جمله خدمات آزار و اذیت که در ازای دریافت وجه، قربانی را تهدید یا به سمت او مدفوع پرتاب میکنند و حتی کارگران جنسی ۱۴ ساله که احتمالا قربانی قاچاق انسان هستند. یکی از آگهیهایی که Elliptic در هفتههای اخیر با وایرد به اشتراک گذاشت، مربوط به یک دختر ۱۶ ساله بود که به عنوان کارگر جنسی فعالیت میکرد. رابینسون از شرکت Elliptic میگوید، اگرچه همه این مثالها با استدلالهای تلگرام برای میزبانی شینبی گارانتی در تضاد هستند، اما تحریمهای رسمی دولت بریتانیا علیه شینبی حتی واضحتر هستند. رابینسون میگوید: «این استدلال از قبل هم ضعیف بود، اما تحریم شینبی این استدلال را بسیار ضعیفتر میکند. اکنون این شناخت رسمی وجود دارد که شینبی عمدتا یک بازیگر غیرقانونی است.»
تحمل تلگرام در برابر شینبی گارانتی کاملا عجیب است، زیرا در واقع، این بازار را در یک مقطع سال گذشته ممنوع کرد. پس از آنکه وایرد از تلگرام در مورد یافتههای Elliptic در مورد شینبی گارانتی و یک بازار حتی بزرگتر در آن زمان به نام ضمانت Huione سوال کرد، تلگرام سرجمع حسابهای هر دو را حذف کرد. رمی وان، سخنگوی تلگرام، در آن زمان به وایرد نوشت که «فعالیتهای مجرمانه مانند کلاهبرداری یا پولشویی طبق شرایط خدمات تلگرام ممنوع است و هر زمان که کشف شوند، حذف میشوند.» با این حال، طی ماه بعد، Elliptic همچنان یافتههای خود را در مورد فعالیتهای پولشویی آشکار در یک گروه تلگرامی که شامل یک خبرنگار وایرد و یک سخنگوی تلگرام بود، به اشتراک گذاشت. با این حال، پس از ممنوعیتهای اولیه، تلگرام هیچ حسابی را برای بازارهای سیاهی که Elliptic به آنها اشاره کرده بود، حذف نکرد و شینبی گارانتی بهرغم بیانیه خود تلگرام مبنی بر نقض شرایط خدمات این پلتفرم پیامرسان، به سادگی بازار خود را بازسازی کرد.
شاید با آگاهی از آسیبپذیری خود در برابر ممنوعیت دیگری در تلگرام، شینبی گارانتی از کاربران خود خواسته است که به پلتفرم دیگری به نام SafeW منتقل شوند. اما بخش عمدهای از فعالیتهای شینبی گارانتی در تلگرام باقی مانده است و رابینسون از Elliptic استدلال میکند که بازار برای انتقال کاربران به SafeW با مشکل مواجه خواهد شد. رابینسون میگوید: «شینبی از پایگاه کاربران فعال عظیم تلگرام سود میبرد، چیزی که تکرار آن برای SafeW بسیار چالشبرانگیز خواهد بود.»