بازگشت به سیستم فضایی دهه ۲۰۰۰؛
ناسا، سیلیکونولی را دور زد
به گزارش تککرانچ، ریشههای کمپین فعلی ناسا برای سفر به ماه، مسیری پیچیده دوره دوم ریاستجمهوری بوش را در خاطرهها زنده میکند؛ دورهای که توسعه یک موشک عظیم و یک فضاپیما به نام اوریون را برای بازگشت به ماه آغاز کرد. تا سال ۲۰۱۰، بودجه این پروژه از حد مجاز فراتر رفته بود و به تبع این ولخرجیها کاهش یافت – اما دوباره با یک برنامه جدید برای حمایت از شرکتهای خصوصی در ساخت موشکهای مداری جدید همراه شد. این تصمیم منجر به عقد قراردادی برای اسپیس ایکس شد که به صرفهجویی در هزینهها منجر شد و هجوم سرمایهگذاران خطرپذیر به سمت فناوریهای فرازمینی و همچنین موشک سیستم پرتاب فضایی (SLS) را به دنبال داشت که اکنون سه آمریکایی و یک کانادایی را به دور ماه و برعکس حمل میکند.
سیستم پرتاب فضایی قدرتمندترین موشک عملیاتی جهان امروز است. این موشک پیش از این تنها یک بار پرواز کرده است، زمانی که یک فضاپیمای خالی اوریون را در یک پرواز آزمایشی به دور ماه پرتاب کرد تا برای ماموریت تاریخی این هفته آماده شود، ماموریتی که رکورد دورترین سفر انسان به منظومه شمسی را ثبت خواهد کرد. با این حال، دفعه بعد، فشار روی اسپیسایکس یا بلو اوریجینِ جف بزوس خواهد بود. این دو شرکت در حال رقابت هستند تا ببینند کدام یک پا بر روی سنگپوشه ماه خواهد گذاشت.
سیستم پرتاب فضایی و اوریون توسط پیمانکاران قدیمی ناسا، بوئینگ و لاکهید مارتین، با حمایت «ایرباس دیفنساند اسپیس اروپا» ساخته شدند. آنها همچنین پرهزینه، با تاخیر و فراتر از بودجه بودند، درحالیکه اسپیس ایکس ناوگانی از موشکهای ارزانقیمت قابل استفاده مجدد را به پرواز در میآورد و چرخه عظیمی از سرمایهگذاری در فضای خصوصی را آغاز میکرد. وقتی ناسا در سال ۲۰۱۹ تصمیم گرفت دوباره به ماه سفر کند، احساس کرد که باید به سیستم پرتاب فضایی و اوریون پایبند بماند. اما یک قطعه گمشده از پازل وجود داشت: وسیله نقلیهای برای انتقال فضانوردان از فضا به سطح ماه. ناسا تصمیم گرفت که این وسیله از نسل جدید شرکتهای فضایی تحت حمایت سرمایهگذاری خطرپذیر تهیه شود. این آژانس همچنین به تعداد انگشتشماری از شرکتهای فضایی خصوصی، از جمله Firefly Aerospace و Intuitive Machines، برای استقرار فرودگرهای روباتیک جهت شناسایی و آزمایش روی آورد.
اسپیس ایکس برای استفاده از موشک استارشیپ خود بهعنوان یک فرودگر تلاش کرد و در سال ۲۰۲۱ این کار را به دست آورد. این یک تصمیم جنجالی بود. رساندن این وسیله نقلیه عظیم به ماه نیاز به دوازده پرتاب یا بیشتر دارد تا سوخت کافی برای سفر به آن برسد. پس از سالها انتظار برای فضاپیما، ناسا تصمیم گرفت تلاش برای فرود بر ماه را به تعویق بیندازد و برنامه خود را دوباره تنظیم کند. جیم برایدنستاین، مدیر سابق ناسا، سال گذشته به کنگره گفت: «این معماریای است که هیچ یک از مدیران ناسا اگر حق انتخاب داشتند، آن را انتخاب نمیکردند.» او خاطرنشان کرد که این تصمیم بدون تایید یک رهبر مورد تایید سنا در آژانس گرفته شده است.
بلو اوریجین در سال ۲۰۲۳ به فهرست این شرکتها اضافه شد تا سیستم فرود انسانی خود را بسازد. اکنون، ظاهرا این آژانس در حال برنامهریزی برای یک آزمایش مجدد است: در سال ۲۰۲۷، ناسا توانایی اوریون را برای ملاقات با یک یا هر دو فرودگر در مدار، پیش از دو فرود احتمالی در سال ۲۰۲۸، آزمایش خواهد کرد. این امر، بررسی دقیقتری را روی آزمایش بعدی استارشیپ اسپیس ایکس که ممکن است در این ماه انجام شود و برنامههای بلو اوریجین برای آزمایش فرودگر خود روی ماه در سال جاری، قرار خواهد داد.
امسال، تحت مدیریت مدیر جدید ناسا، جرد ایزاکمن،میلیاردر و کارآفرین حوزه پرداخت، تغییرات اساسی در این برنامه ایجاد شده است. او به اسپیسایکس برای انجام دو ماموریت فضایی پول پرداخت کرد و توسط ماسک به عنوان کاندیدای مناسب برای مدیریت معرفی شد. او پس از نامزدی توسط دونالد ترامپ -پس از رد نامزدیاش و سپس نامزدی مجدد- در اواخر سال ۲۰۲۵ وارد این سمت شد و با مجموعهای از انتخابهای دشوار در مورد چگونگی بازگشت به ماه روبهرو شد.
در ماه مارس، ایزاکمن طرحهایی را که مدتها توسط ناظران خارجی بیفایده یا با انگیزههای سیاسی تلقی میشدند، برای ساخت یک ایستگاه فضایی قمری به نام گیتوی و سرمایهگذاری در ارتقاهای پرهزینهبرای سیستم پرتاب فضایی کنار گذاشت. اکنون، او کاملا با نسل جدید شرکتهای فضایی خصوصی همراه شده است.
با این حال، با توجه به اینکه چین در مسیر منظم خود برای قرار دادن یکی از شهروندانش روی ماه تا سال ۲۰۳۰ قرار دارد، هرگونه تاخیر یا گام اشتباه از منظر ژئوپلیتیک دیده خواهد شد. سیلیکونولی تاکنون نتوانسته است در حوزههای فیزیکی خودروهای برقی یا رباتیک، شرکتهای چینی را شکست دهد. اسپیس ایکس به شرکتی تبدیل شده است که کارآفرینان در سراسر اقیانوس آرام به دنبال تقلید از آن هستند، اما سیلیکونولی با حرکت به سمت ماه، این فرصت را خواهد داشت که نشان دهد هنوز میتواند مرز فناوری را در اختیار داشته باشد.
